ผลของโปรแกรมเด็กแยกหยะต่อการจัดการขยะโรงเรียนของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเมืองอำนาจเจริญ: The Effect of the Child Waste Separation Program on Waste Management of Primary School Students Grades 4 at Muang Amnat Charoen School - Srikamon, Sasiprapha; Chitchak, Rattanawadee; Srisawat, Wichaya; Krasaesen, Pattajaree; Padawech, Nathakamon; Rasri, Panupong (วารสารวิชาการสุขภาพและสิ่งแวดล้อม, 2026)
การวิจัยครั้งนี้เป็นแบบกึ่งทดลองมีวัตถุประสงค์ มีเพื่อศึกษาและเปรียบเทียบผลของโปรแกรม เด็กแยกหยะต่อการจัดการของขยะโรงเรียนของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเมืองอำนาจเจริญ จำนวนกลุ่มตัวอย่าง 82 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บข้อมูลเป็นแบบสอบถามและเครื่องมือในโปรแกรม ประกอบด้วยกิจกรรมเป็นเวลา 12 สัปดาห์ ประกอบด้วย การให้ความรู้เรื่องการคัดแยกขยะ การรีไซเคิล และสร้างประสบการณ์แบบลงมือปฏิบัติ โดยเล่นเกมส์การฝึกเตรียมขยะเพื่อรีไซเคิล เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม และแบบบันทึกข้อมูลปริมาณขยะ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและเพื่อเปรียบเทียบความรู้ และพฤติกรรมการจัดการขยะก่อนและหลังเข้าร่วมโครงการใช้สถิติเชิงอนุมาน Paired samples T-Test ผลการวิจัย พบว่า ก่อนเข้าร่วมโปรแกรมนักเรียนมีความรู้เกี่ยวกับขยะเฉลี่ย 10.71 คะแนน ภายหลังเข้าร่วมโปรแกรมตัวอย่างมีความรู้เกี่ยวกับขยะเฉลี่ย 11.72 คะแนน เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.01) และมีคะแนนพฤติกรรมคัดแยกขยะก่อนเข้าร่วมโปรแกรม 27.56 คะแนน หลังเข้าร่วมโปรแกรมมีคะแนน 30.00 คะแนน เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) ผลการศึกษานี้แสดงให้เห็นถึงโปรแกรมนี้มีประสิทธิผลในการสร้างความรู้และปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการคัดแยกขยะได้ ดังนั้นโรงเรียนและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง อาจนำรูปแบบของกิจกรรมโปรแกรมเด็กแยกหยะไปประยุกต์ใช้เพื่อพัฒนาความรู้เกี่ยวกับขยะและพฤติกรรมการจัดการขยะของนักเรียน และบุคลากรในหน่วยงานต่อไป