ผลของโปรแกรมสร้างเสริมสุขภาพผู้ติดเชื้อเอชไอวี/ผู้ป่วยเอดส์ ต่อพฤติกรรมสุขภาพของผู้ติดเชื้อเอชไอวี/ผู้ป่วยเอดส์ นภาคลินิก โรงพยาบาลศรีเชียงใหม่

สุปราณี กิติพิมพ์ พย.ม. , อรพิม ปัญญาทิพย์ พย.บ. — Wed, 22 Jul 2026 00:00:00 +0700

การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง (Quasi-experimental research) แบบมีกลุ่มเดียว วัดผลก่อน-หลังการทดลอง (One group pretest-posttest design) เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมสร้างเสริมสุขภาพผู้ติดเชื้อเอชไอวี/ผู้ป่วยเอดส์ ต่อพฤติกรรมสุขภาพของผู้ติดเชื้อเอชไอวี/ผู้ป่วยเอดส์ นภาคลินิก โรงพยาบาลศรีเชียงใหม่ เลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเฉพาะเจาะจงตามเกณฑ์ จำนวน 33 คน ซึ่งกลุ่มทดลองจะได้รับโปรแกรมตามที่กำหนด เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา เช่น ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ Paired Sample t-test กำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ .05

ผลการศึกษา พบว่า ภายหลังเข้าโปรแกรมสร้างเสริมสุขภาพผู้ติดเชื้อเอชไอวี/ผู้ป่วยเอดส์ มีพฤติกรรมสุขภาพในด้านโภชนาการ การมีสัมพันธภาพกับบุคคล ความรับผิดชอบต่อภาวะสุขภาพขณะได้รับยาต้านไวรัส การจัดการกับความเครียด และการมีกิจกรรมและการออกกำลังกายดีกว่าก่อนการทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ส่วนด้านการพัฒนาจิตวิญญาณ พบว่า ไม่มีความแตกต่างกัน จะเห็นว่า โปรแกรมสร้างเสริมสุขภาพผู้ติดเชื้อเอชไอวี/ผู้ป่วยเอดส์ จะช่วยส่งเสริมให้ผู้ติดเชื้อเอชไอวี/ผู้ป่วยเอดส์มีสุขภาพร่างกายแข็งแรง สามารถป้องกันการติดเชื้อฉวยโอกาส และช่วยยับยั้งการเพิ่มขึ้นของเชื้อในร่างกายได้อย่างมีประสิทธิภาพ

คำสำคัญ : โปรแกรมสร้างเสริมสุขภาพ, พฤติกรรมสุขภาพ, ผู้ติดเชื้อเอชไอวี, ผู้ป่วยเอดส์

ผลการพัฒนารูปแบบการส่งเสริมคุณภาพและมาตรฐานการให้บริการสุขภาพปฐมภูมิของหน่วยบริการปฐมภูมิและเครือข่ายหน่วยบริการปฐมภูมิ จังหวัดหนองคาย

กรุณา ชัยสว่าง สม. — Wed, 22 Jul 2026 00:00:00 +0700

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสถานการณ์ ปัญหา และความต้องการในการพัฒนาคุณภาพและมาตรฐานบริการสุขภาพปฐมภูมิ จังหวัดหนองคาย 2) สร้างและพัฒนารูปแบบการส่งเสริมคุณภาพและมาตรฐานการให้บริการสุขภาพปฐมภูมิของหน่วยบริการปฐมภูมิและเครือข่ายหน่วยบริการปฐมภูมิ จังหวัดหนองคาย และ 3) ศึกษาผลของการใช้รูปแบบที่พัฒนาขึ้น โดยใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการของ Kemmis และ McTaggart จำนวน 2 วงรอบ โดยแต่ละวงรอบประกอบด้วยขั้นตอน ดังนี้ การวางแผน การปฏิบัติ การสังเกต และสะท้อน เครื่องมือเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ แบบสัมภาษณ์เชิงลึก แบบประเมินความเหมาะสมของรูปแบบ แบบบันทึกภาคสนาม แบบบันทึกการถอดบทเรียน แบบประเมินตนเองตามมาตรฐานบริการสุขภาพปฐมภูมิ พ.ศ. 2568-2570 และแบบสอบถามความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณ , Paired t-test และการวิเคราะห์เนื้อหา เป็นต้น

ผลการวิจัย พบว่า ภายหลังพัฒนาฯมีผลคะแนนการประเมินตนเองเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ในด้านการป้องกันและควบคุมการติดเชื้อและด้านระบบห้องปฏิบัติการ มีหน่วยบริการผ่านเกณฑ์มาตรฐานเพิ่มขึ้นเป็นร้อยละ 96.30 ผู้ปฏิบัติงานมีความมั่นใจในการปฏิบัติงานตามเกณฑ์มาตรฐานที่เพิ่มขึ้น ( = 4.90, S.D = 0.30) และมีความพึงพอใจกับการมีทีมพี่เลี้ยงฯเข้ามาสนับสนุนการปฏิบัติงาน ( = 4.85, S.D. = 0.36) จะเห็นว่า กระบวนการมีส่วนร่วมแบบเสริมพลัง จะสามารถช่วยสร้างวัฒนธรรมของการเรียนรู้ และการทำงานเป็นทีมให้กับบุคลากรผู้ปฏิบัติงาน ซึ่งจะช่วยยกระดับคุณภาพและมาตรฐานบริการสุขภาพปฐมภูมิได้ดียิ่งขึ้น

วารสารวิจัยสุขภาพโรงพยาบาลและชุมชน

คำสำคัญ : มาตรฐานบริการสุขภาพปฐมภูมิ, การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม, มาตรฐานคุณภาพการบริการ