Development of Operational Capacity in Community Mental Health and Substance Abuse Care among Village Health Volunteers in Chiang Khan District, Loei Province.
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
Village health volunteers (VHVs) are frontline workers in community surveillance, screening and referral for mental health and substance use problems. A contextual review in Chiang Khan District identified gaps in confidence using screening tools, reporting channels, partner roles, and post-referral follow-up.
The objectives to (1) develop a community mental health and substance use service model for VHVs, (2) compare self-reported knowledge, attitudes and practices before and after implementation, and (3) assess VHVs' satisfaction.
An action research study with one PAOR cycle (5 February–5 August 2026) was combined with a one-group pretest–posttest quantitative evaluation. Participants were VHVs in Na Sao Subdistrict; 96 of 98 recruited completed all activities. The 3S-CARE Model comprised 18 hours of training and practice, supervision and reflection. Data were analysed with paired-samples t tests (95% confidence intervals and Cohen's dz) and content analysis.
The 3S-CARE Model had four components. Baseline scores were already in the "high" band on all three scales. Mean knowledge increased from 12.14 (SD 1.42) to 13.32 (SD 1.20; difference 1.18, 95% CI 0.94–1.44; dz = 0.97, 95% CI 0.72–1.21), attitude from 56.41 to 63.45 (difference 7.04; dz = 1.52), and self-reported practice from 10.94 to 12.98 (difference 2.04; dz = 1.41); all p < .001. The differences equalled 7.9%, 11.7% and 13.6% of the score ranges. Item-level satisfaction with the training and implementation ranged from 4.64 to 4.77 ("highest level").
VHVs reported consistently higher knowledge, attitudes and practices after the programme, although absolute gains, particularly for knowledge, were modest because baseline scores were high. With no comparison group, a repeated identical instrument, and no service-user outcomes, causal effects and system-level effectiveness cannot be concluded. Comparison-group designs and service-level indicators are needed before scale-up.
Article Details
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
This article is published under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License (CC BY-NC-ND 4.0), which allows others to share the article with proper attribution to the authors and prohibits commercial use or modification. For any other reuse or republication, permission from the journal and the authors is required.References
กรองจิต วลัยศรี. (2566). การพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวชและยาเสพติดที่มีความเสี่ยงสูงต่อการก่อความรุนแรงในชุมชน โดยการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่าย อำเภอเสลภูมิ จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน, 8(3), 909–917.
ยุทธนา แยบคาย, จุฬาลักษณ์ ขันคำ, สุธีธิดา กลมกลอม, กฤษฎนัย ศรีใจ, และจีรภัทร์ รัตนชมภู. (2568). ปัจจัยที่มีผลต่อการปฏิบัติงานสุขภาพจิตชุมชนของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน อำเภอวังทอง จังหวัดพิษณุโลก. วารสารสาธารณสุขมูลฐาน (ภาคเหนือ), 35(3), 78–90.
รุจิรา อำพันธ์. (2565). การพัฒนาศักยภาพการใช้แบบสังเกตอาการด้านสุขภาพจิตของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน เพื่อส่งต่อโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลคลองกลาง อำเภอขุขันธ์ จังหวัดศรีสะเกษ. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 31(6), 1115–1120.
วิสสุตา นพพิบูลย์, และอรุณ บุญสร้าง. (2568). การพัฒนาศักยภาพด้านการดูแลสุขภาพจิตของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ตำบลหนองเหล็ก อำเภอศีขรภูมิ จังหวัดสุรินทร์. วารสารสาธารณสุขและสุขภาพศึกษา, 5(2), e274927.
ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร. (2568). ร้อยละของผู้ป่วยโรคจิตเภทเข้าถึงบริการ. https://hdc.moph.go.th/lei/public/standard-report-detail/7b13c6fcfb0be636fc5cce071e49a71a
ศูนย์สุขภาพจิตที่ 12 กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. (2561). คู่มือ อสม. เชี่ยวชาญสาขาสุขภาพจิตชุมชน.
สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด. (2563). หลักสูตรการดำเนินงานการติดตามยาเสพติดในชุมชนสำหรับ อสม. https://hss.moph.go.th/HssDepartment/file_reference/20220425199
สำนักงานเลขานุการคณะกรรมการบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติด. (2568). ระบบข้อมูลการบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติด: รายงานผลการดำเนินงานยาเสพติด ปีงบประมาณ 2568. https://antidrug.moph.go.th/report/normal
Best, J. W. (1997). Research in education (3rd ed.). Prentice Hall.
Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Lawrence Erlbaum Associates.
Des Jarlais, D. C., Lyles, C., Crepaz, N., & TREND Group. (2004). Improving the reporting quality of nonrandomized evaluations of behavioral and public health interventions: The TREND statement. American Journal of Public Health, 94(3), 361–366.
Elo, S., & Kyngäs, H. (2008). The qualitative content analysis process. Journal of Advanced Nursing, 62(1), 107–115.
Faul, F., Erdfelder, E., Lang, A.-G., & Buchner, A. (2007). G*Power 3: A flexible statistical power analysis program for the social, behavioral, and biomedical sciences. Behavior Research Methods, 39(2), 175–191.
Kemmis, S., McTaggart, R., & Nixon, R. (2014). The action research planner: Doing critical participatory action research. Springer Singapore. https://doi.org/10.1007/978-981-4560-67-2
Kirkpatrick, D. L., & Kirkpatrick, J. D. (2006). Evaluating training programs: The four levels (3rd ed.). Berrett-Koehler.
Lakens, D. (2013). Calculating and reporting effect sizes to facilitate cumulative science: A practical primer for t-tests and ANOVAs. Frontiers in Psychology, 4, 863.
Lincoln, Y. S., & Guba, E. G. (1985). Naturalistic inquiry. Sage.
Singla, D. R., Kohrt, B. A., Murray, L. K., Anand, A., Chorpita, B. F., & Patel, V. (2017). Psychological treatments for the world: Lessons from low- and middle-income countries. Annual Review of Clinical Psychology, 13, 149–181. https://doi.org/10.1146/annurev-clinpsy-032816-045217
United Nations Office on Drugs and Crime. (2024). World drug report 2024. United Nations. https://www.unodc.org/unodc/en/data-and-analysis/world-drug-report-2024.html
van Ginneken, N., Tharyan, P., Lewin, S., Rao, G. N., Meera, S. M., Pian, J., Chandrashekar, S., & Patel, V. (2013). Non-specialist health worker interventions for the care of mental, neurological and substance-abuse disorders in low- and middle-income countries. Cochrane Database of Systematic Reviews, 2013(11), CD009149. https://doi.org/10.1002/14651858.CD009149.pub2
World Health Organization. (2022). Schizophrenia [Fact sheet]. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/schizophrenia
World Health Organization. (2023). Mental Health Gap Action Programme (mhGAP) guideline for mental, neurological and substance use disorders. https://www.who.int/ publications/i/item/9789240084278
