ผลของช่วงเวลารอการผ่าตัดที่มีต่ออัตราการเสียชีวิตในหนึ่งปีในผู้ป่วยสูงอายุที่กระดูกสะโพกหักบริเวณอินเตอร์โทรแคนเทอริก

ศุภวัทน์ ตันติถาวรวัฒน์

ผู้แต่ง

ศุภวัทน์ ตันติถาวรวัฒน์ กลุ่มงานศัลยกรรมออร์โธปิดิกส์ โรงพยาบาลสมุทรปราการ

คำสำคัญ:

กระดูกสะโพกหักบริเวณอินเตอร์โทรแคนเทอริก, ระยะเวลารอการผ่าตัด, อัตราการเสียชีวิตภายใน 1 ปี, ภาวะแทรกซ้อน

บทคัดย่อ

กระดูกสะโพกหักในผู้สูงอายุเป็นภาวะที่พบบ่อย และสัมพันธ์กับภาวะแทรกซ้อน การเสียชีวิต การสูญเสียความสามารถในการเคลื่อนไหว และภาระต่อระบบบริการสุขภาพ การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อเปรียบเทียบ ผลลัพธ์ทางคลินิกระหว่างผู้ป่วยที่ได้รับการผ่าตัดภายใน 72 ชั่วโมง กับผู้ป่วยที่ได้รับการผ่าตัดหลัง 72 ชั่วโมง ภายหลังเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลสมุทรปราการ

การศึกษานี้เป็นการวิจัยเชิงวิเคราะห์แบบย้อนหลัง ในผู้ป่วยอายุ 60 ปีขึ้นไป ที่ได้รับการวินิจฉัยกระดูกสะโพกหักบริเวณอินเตอร์โทรแคนเทอริก และได้รับการผ่าตัดยึดตรึงกระดูกด้วย Proximal Femoral Nail Antirotation (PFNA) ที่โรงพยาบาลสมุทรปราการ ระหว่างวันที่ 1 มกราคม พ.ศ. 2562 ถึง 31 ธันวาคม พ.ศ. 2567 จำนวน 451 ราย ผู้ป่วยถูกแบ่งเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มที่ได้รับการผ่าตัดภายใน 72 ชั่วโมง และกลุ่มได้รับการผ่าตัดหลัง 72 ชั่วโมง ผลลัพธ์หลัก คือ การเสียชีวิต ภายใน 1 ปี นับจากวันที่เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล ส่วนผลลัพธ์รอง คือ ภาวะแทรกซ้อนหลังผ่าตัด และระยะเวลานอนโรงพยาบาล วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา Independent t-test, Mann–Whitney U test, Chi-square test หรือ Fisher’s exact test ตามความเหมาะสม และรายงาน Risk Ratio (RR) พร้อมช่วงความเชื่อมั่น 95% และ p-value สำหรับผลลัพธ์หลัก

ผลการศึกษา พบว่า ผู้ป่วยทั้งหมด 451 ราย ส่วนใหญ่ได้รับการผ่าตัดภายใน 72 ชั่วโมง คิดเป็นร้อยละ 60.3 พบผู้ป่วยเสียชีวิตภายใน 1 ปี ร้อยละ 8.6 อัตราการเสียชีวิตภายใน 1 ปี ของทั้งสองกลุ่มไม่มี ความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p = 0.169) ผู้ป่วยที่ได้รับการผ่าตัดหลัง 72 ชั่วโมง มีความเสี่ยงเสียชีวิตภายใน 1 ปี สูงกว่า 1.60 เท่าเมื่อเทียบกับกลุ่มผ่าตัดภายใน 72 ชั่วโมง แต่ไม่พบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (RR = 1.60; 95% CI: 0.88–2.91) อย่างไรก็ตาม การผ่าตัดหลัง 72 ชั่วโมง สัมพันธ์กับอัตราการติดเชื้อทางเดินปัสสาวะที่สูงกว่า (p < 0.001) อัตราแผลกดทับที่สูงกว่า (p = 0.017) และค่ามัธยฐานระยะเวลานอนโรงพยาบาลที่นานกว่า (p < 0.001) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ

เอกสารอ้างอิง

Sing CW, Lin TC, Bartholomew S, Bell JS, Bennett C, Beyene K, et al. Global epidemiology of hip fractures: secular trends in incidence rate, post-fracture treatment, and all-cause mortality. J Bone Miner Res. 2023;38(8):1064-75. doi:10.1002/jbmr.4821.

Tian C, Shi L, Wang J, Zhou J, Rui C, Yin Y, et al. Global, regional, and national burdens of hip fractures in elderly individuals from 1990 to 2021 and predictions up to 2050: a systematic analysis of the Global Burden of Disease Study 2021. Arch Gerontol Geriatr. 2025;133:105832. doi:10.1016/j.archger.2025.105832.

Charatcharoenwitthaya N, Nimitphong H, Wattanachanya L, Songpatanasilp T, Ongphiphadhanakul B, Deerochanawong C, et al. Epidemiology of hip fractures in Thailand. Osteoporos Int. 2024;35(9):1661-8. doi:10.1007/s00198-024-07140-2.

Adeyemi A, Delhougne G. Incidence and economic burden of intertrochanteric fracture: a Medicare claims database analysis. JB JS Open Access. 2019;4(1):e0045. doi:10.2106/JBJS.OA.18.00045.

Haentjens P, Autier P, Barette M, Venken K, Vanderschueren D, Boonen S, et al. Survival and functional outcome according to hip fracture type: a one-year prospective cohort study in elderly women with an intertrochanteric or femoral neck fracture. Bone. 2007;41(6):958-64. doi:10.1016/j.bone.2007.08.026.

Pincus D, Ravi B, Wasserstein D, Huang A, Paterson JM, Nathens AB, et al. Association between wait time and 30-day mortality in adults undergoing hip fracture surgery. JAMA. 2017;318(20):1994-2003. doi:10.1001/jama.2017.17606.

Klestil T, Röder C, Stotter C, Winkler B, Nehrer S, Lutz M, et al. Impact of timing of surgery in elderly hip fracture patients: a systematic review and meta-analysis. Sci Rep. 2018;8(1):13933. doi:10.1038/s41598-018-32098-7.

Chen P, Shen X, Xu W, Yao W, Ma N. Comparative assessment of early versus delayed surgery to treat proximal femoral fractures in elderly patients: a systematic review and meta-analysis. Int J Surg. 2019;68:63-71. doi:10.1016/j.ijsu.2019.06.013.

Suttaphakti B, Tananoo S, Thremthakanpon W, Wanitcharoenporn W. Comparison of one-year survival rate of hip arthroplasty performed within and after 72 hours in elderly femoral neck fracture. J Southeast Asian Orthop. 2023;47(2):3-10. doi:10.56929/jseaortho-023-0173.

Chaimuang C. A comparative study of postoperative complications in patients undergoing hip fracture surgery within 48 hours and 72 hours at Chiangkham Hospital, Phayao Province. Health Sci Technol Rev. 2024;17(3):54-65.

Tanasubsinn N. Outcomes of hip fracture surgery in elderly patients with high American Society of Anesthesiologists physical status: a comparison of surgery within 72 hours versus after 72 hours. Lampang Med J. 2024;45(1):28-34.

Karoonvatana C. A retrospective study in elderly patients with hip fractures at Bangplee Hospital: delayed surgery is associated with increased morbidity, mortality, and length of stay. Samut Prakan Hosp J. 2025;3(2):49-57.

ธัญทัต เลื่องเลิศ. การศึกษาเปรียบเทียบอัตราการเสียชีวิตในปีแรก และภาวะแทรกซ้อนในผู้ป่วยกระดูก สะโพกหักจากภยันตรายที่ไม่รุนแรงที่ได้รับการผ่าตัดภายในระยะเวลา 72 ชั่วโมง และหลัง 72 ชั่วโมงในโรงพยาบาลโพธาราม. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน. 2567;9(2):29-37.

Simunovic N, Devereaux PJ, Sprague S, Guyatt GH, Schemitsch E, DeBeer J, et al. Effect of early surgery after hip fracture on mortality and complications: systematic review and meta-analysis. CMAJ. 2010;182(15):1609-16. doi:10.1503/cmaj.092220.

Bottle A, Aylin P. Mortality associated with delay in operation after hip fracture: observational study. BMJ. 2006;332(7547):947-51. doi:10.1136/bmj.38790.468519.55.

Lewsirirat S, Thanomsingh P. Mortality and ambulatory status after intertrochanteric fracture treated at Maharat Nakhon Ratchasima Hospital, Thailand. J Royal Coll Orthop Surg Thai. 2010;34:5-12.

Daraphongsataporn N, Saloa S, Sriruanthong K, Philawuth N, Waiwattana K, Chonyuen P, et al. One-year mortality rate after fragility hip fractures and associated risk in Nan, Thailand. Osteoporos Sarcopenia. 2020;6(2):65-70. doi:10.1016/j.afos.2020.05.005.

Brauer CA, Coca-Perraillon M, Cutler DM, Rosen AB. Incidence and mortality of hip fractures in the United States. JAMA. 2009;302(14):1573-9. doi:10.1001/jama.2009.1462.