Effects of a self - management program on volume overload prevention behaviors and quality of life among peritoneal dialysis patients
Keywords:
Self-management, Volume Overload, Peritoneal Dialysis, Quality of LifeAbstract
Fluid overload is a common complication which its one of the major causes of peritoneal dialysis technique failure, leading to the need to transition to alternative renal replacement therapies. This quasi-experimental study employed a one-group pretest-posttest design to evaluate the effects of a self-management program on volume overload prevention behaviors and quality of life (QoL) among PD patients. The sample consisted of 30 PD patients at Wanorn Niwat Hospital, selected through purposive sampling. The 8-week self-management program comprised three components: self-monitoring, self-evaluation, and self-reinforcement. Data collection instruments included a self-management behavior assessment and the 9-THAI QoL questionnaire, with a content validity index of 0.98 and a Cronbach’s alpha coefficient of 0.83 Data analysis was performed using descriptive statistics and paired t-test.
The results revealed that the mean scores for self-management behaviors ( = 187.73, SD = 8.15) were significantly higher than baseline ( = 118.9, SD = 7.71) (t = 38.23, p < .01). Additionally, the mean score of QoL increased significantly from = 32.10 (SD = 35.69) at baseline to = 89.69 (SD = 15.08) after participating in the program (t= 8.99, p < .01).
These findings suggest that the self-management program effectively improves volume overload prevention behaviors and enhances the quality of life among PD patients
References
เถลิงศักดิ์ กาญจนบุษย์, บรรณาธิการ. แนวปฏิบัติการล้างไตทางช่องท้อง พ.ศ. 2560. กรุงเทพฯ: เฮลธ์ เวิร์ค พลัส จำกัด; 2560.
สมาคมโรคไตแห่งประเทศไทย. คำแนะนำสำหรับการล้างไตทางช่องท้อง ปี พ.ศ. 2560. กรุงเทพฯ: เท็กซ์ แอนด์ เจอร์นัล พับลิเคชั่น; 2560.
ขวัญใจ อำนาจสัตย์, จริยพร สุวรรณชาติ, ศิริลักษณ์ ถุงทอง. การเสริมสร้างพลังอำนาจของผู้ป่วยไตวายเรื้อรังที่ได้รับการล้างไตทางช่องท้องแบบต่อเนื่อง. วารสารพยาบาลสาธารณสุข. 2564;35(2):1-15.
Zheng S, Auguste BL. Five things to know about volume overload in peritoneal dialysis. Can J Kidney Health Dis. 2023;10:1-3.
เถลิงศักดิ์ กาญจนบุษย์, วรพจน์ เตรียมตระการผล. Management of common non-infectious complications in peritoneal dialysis. กรุงเทพฯ: ศิริวัฒนาอินเตอร์พริ้นท์; 2556. p. 213-49.
ดอนคำ แก้วบุญเสริฐ, เพ็ญศรี อุทธโยธา. ลักษณะเสี่ยงของการเกิดภาวะน้ำเกินในผู้ป่วยไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ล้างไตทางช่องท้อง โรงพยาบาลพะเยา. เชียงรายเวชสาร. 2561;10(1):123-32.
วรรวิษา สำราญเนตร, นิตยา กออิสรานุภาพ, เพชรลดา จันทร์ศรี. การจัดการตนเองเพื่อป้องกันภาวะน้ำเกิน
ของผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม. วารสารวิจัยและพัฒนาด้านสุขภาพ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา. 2563;6(2):5-20.
มานะ ปัจจะแก้ว, พรรณี บัญชรหัตถกิจ. การจัดกระทำเพื่อป้องกันภาวะน้ำเกินในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม: การทบทวนอย่างเป็นระบบ. วารสารโรงพยาบาลสิงห์บุรี. 2566;32(3):B40-55. Available from: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/shj/article/view/267304
Van Biesen W, Verger C, Heaf J, et al. Evolution over time of volume status and PD-related practice patterns in an incident peritoneal dialysis cohort. Clin J Am Soc Nephrol. 2019;14(6):882-93. doi:10.2215/CJN.11590918
Ye H, Liu R, Cao P, et al. Peritoneal protein clearance, fluid overload, and cardiovascular events in patients undergoing peritoneal dialysis: a prospective cohort study. Ren Fail. 2025;47(1):2461676. doi:10.1080/0886022X.2025.2461676
Thuanman J, Sangthawan P, Thinkhamrop K, et al. Effect of time interval and frequency of hospitalization because of fluid overload on survival in peritoneal dialysis: Thailand experience. Kidney360. 2024;5(11):1675-82. doi:10.34067/KID.0000000576
Kanfer FH, Gaelick-Buys L. Self-management methods. In: Kanfer FH, Goldstein AP, editors. Helping people change: a textbook of methods. New York: Pergamon Press; 1991. p. 305-60.
สมาคมนักกำหนดอาหารแห่งประเทศไทย. คู่มืออาหารสำหรับผู้ป่วยล้างไตทางช่องท้อง. กรุงเทพฯ: แบ็กซ์เตอร์ เฮลธ์แคร์ (ประเทศไทย); 2565.
วิโรจน์ ตั้งเจริญเสถียร, อารีวรรณ เชี่ยวชาญวัฒนา, จุฬาภรณ์ ลิมวัฒนานนท์, และคณะ. รายงานสถานะสุขภาพคนไทย: การวิเคราะห์ข้อมูลจากการสำรวจอนามัยและสวัสดิการ พ.ศ. 2546. นนทบุรี: สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข; 2546.
Lorig K, Holman H, Sobel D, Laurent D, Gonzalez V, Minor M. Self-management of long-term health conditions: a 4th-generation approach. 4th ed. Boulder (CO): Bull Publishing Company; 2020.
Kauric-Klein Z. Improving blood pressure control in end stage renal disease through a supportive educative self-management intervention. J Nurs Educ Pract. 2019;9(7):11-20.
สมลักษณ์ แสงรัตน์, วรวรรณ ทิพย์วงศ์, ประณีต ส่งวัฒนา. ผลของโปรแกรมการจัดการตนเองต่อพฤติกรรมการควบคุมน้ำและเกลือแร่ในผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง. วารสารสภาการพยาบาล. 2565;37(2):89-105.
Liu Y, Wang J, Tan J, et al. Effects of self-management interventions on quality of life in patients undergoing peritoneal dialysis: a systematic review and meta-analysis. Int J Nurs Stud. 2023;138:104415.
อารีวรรณ เชี่ยวชาญวัฒนา. ใน: เถลิงศักดิ์ กาญจนบุษย์, บรรณาธิการ. ตำราแนวปฏิบัติการล้างไตทางช่องท้อง. กรุงเทพฯ: ศิริวัฒนาอินเตอร์พริ้นท์; 2556. p. 757-99.
นิศาชล มนสุรินทร์, จิระภา ศิริวัฒนเมธานนท์, พรทิพย์ มาลาธรรม. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยล้างไตทางช่องท้องในเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารการพยาบาลและสุขภาพ. 2566;17(1):45-58.
