ความพร้อมในการเรียนรู้ด้วยการนำตนเองของพยาบาลชุมชนเพื่อพัฒนาความรู้และทักษะที่จำเป็นในการปฏิบัติงาน

ผู้แต่ง

  • วิบูลย์ลักษณ์ ปรียาวงศากุล คณะพยาบาลศาสตร์วัชรพล มหาวิทยาลัยเวสเทิร์น
  • กอปรภรณ์ อัมพรพันธ์ คณะพยาบาลศาสตร์วัชรพล มหาวิทยาลัยเวสเทิร์น
  • สุรัตนา ทศนุต วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี นพรัตน์ วชิระ คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก

คำสำคัญ:

พยาบาลชุมชน , ความพร้อมในการเรียนรู้ด้วยการนำตนเอง , ความรู้ที่จำเป็น , ทักษะที่จำเป็น

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงพรรณนานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ระดับความพร้อมในการเรียนรู้ด้วยการนำตนเอง 2) ความต้องการความรู้และทักษะที่จำเป็นในการปฏิบัติงาน และ 3) ความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยส่วนบุคคล ความต้องการความรู้และทักษะ กับความพร้อมในการเรียนรู้ด้วยการนำตนเองของพยาบาลชุมชน กลุ่มตัวอย่างคือพยาบาลวิชาชีพในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล เขตสุขภาพที่ 4 จำนวน 312 คน สุ่มตัวอย่างแบบหลายขั้นตอน เครื่องมือวิจัยประกอบด้วยแบบวัดความพร้อมในการเรียนรู้ด้วยการนำตนเอง และแบบสอบถามความต้องการความรู้และทักษะที่จำเป็นในการปฏิบัติงาน มีค่าความตรงตามเนื้อหา (IOC = .79 - 1.00) และความเชื่อมั่น .97 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน กำหนดนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05

ผลการวิจัยพบว่า ความพร้อมในการเรียนรู้ด้วยการนำตนเองทั้งโดยรวมและรายด้านอยู่ในระดับสูง (Mean = 3.95, S.D. = .43) ความต้องการความรู้และทักษะที่จำเป็นอยู่ในระดับมากถึงมากที่สุด ปัจจัยส่วนบุคคล ได้แก่ เพศ อายุ ระดับการศึกษา และประสบการณ์ทำงาน มีความสัมพันธ์กับความพร้อมในการเรียนรู้ด้วย การนำตนเอง อย่างมีนัยสำคัญ (p-value < .001) นอกจากนี้ความต้องการความรู้และทักษะที่จำเป็นมีความสัมพันธ์ทางบวกระดับปานกลางกับความพร้อมในการเรียนรู้ด้วยการนำตนเอง (r = .53 และ r = .55, p-value < .001 ตามลำดับ)

ข้อเสนอแนะควรส่งเสริมการเรียนรู้ด้วยการนำตนเองควบคู่กับการพัฒนาความรู้และทักษะอย่างต่อเนื่อง ผลวิจัยนี้สามารถใช้เป็นข้อมูลวางแผนพัฒนางานสาธารณสุขปฐมภูมิ และเป็นแนวทางจัดอบรมระยะสั้นแก่พยาบาลชุมชน

เอกสารอ้างอิง

วิบูลย์ลักษณ์ ปรียาวงศากุล. (2547). รูปแบบการพัฒนานักศึกษาพยาบาลด้วยกิจกรรมที่ส่งเสริมความพร้อมในการเรียนรู้ด้วยการนำตนเองเพื่อเพิ่มความสามารถในการเรียนรู้ [วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์]. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สำนักการพยาบาล กองการพยาบาล. (2559). มาตรฐานการพยาบาลในชุมชน. โรงพิมพ์สวนตะวัน.

สำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์ สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. (2567). คู่มือการบริหารจัดการโรงพยาบาล ส่งเสริมสุขภาพตำบล. http://bps.moph.go.th/new_bps

American Nurses Association. (2010). Continuing education. COPA model nursing competencies: Personal characteristics continuing effective nursing performance. http://www.nursingworld.org/mods/arctive/mod110/copa3.htm

Box, B. J. (1982). Self-directed learning readiness of students and graduates of an associate degree nursing program [Unpublished doctoral dissertation]. Oklahoma State University.

Bramadat, I. J., Chalmers, K., & Andrusyszyn, M. A. (1996). Knowledge, skills and experiences for community health nursing practice: the perceptions of community nurses, administrators and educators. Journal of Advanced Nursing, 24(6), 1224–1233. https://doi.org/10.1111/j.1365-2648.1996.tb01029.x

Emblen, J. D., & Gray, G. T. (1990). Comparison of nurses’ self-directed learning activities. Journal of Continuing Education in Nursing, 21(2), 56–61. https://doi.org/10.3928/0022-0124-19900301-05

Fisher, M., King, J., & Tague, G. (2001). Development of self-directed learning readiness scale for nursing education. Journal of Nurse Education Today, 21(7), 516-525. https://doi.org/10.1054/nedt.2001.0589

Hiemstra, R., & Brockett, R. G. (Eds.). (1994). Overcoming resistance to self-direction in adult learning (New Directions for Adult and Continuing Education, No. 64). Jossey-Bass.

Joubert, A., & Reid, M. (2024). Knowledge, skills, and training of community health workers to contribute to interprofessional education: A scoping review. Journal of Interprofessional Care, 38(2), 308–318. https://doi.org/10.1080/13561820.2023.2176472

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308

Middlemiss, M. A. (1987). Relationship of self-directed learning readiness and job characteristics to job satisfaction for professional nurses [Doctoral dissertation, Syracuse University]. SURFACE at Syracuse University.

Pueyo-Garrigues, M., Pardavila-Belio, M. I., Canga-Armayor, A., Esandi, N., Alfaro-Díaz, C., & Canga-Armayor, N. (2022). NURSES' knowledge, skills and personal attributes for providing competent health education practice, and its influencing factors: A cross-sectional study. Nurse Education in Practice, 58, 103277. https://doi.org/10.1016/j.nepr.2021.103277

Pearson, M. A. (1989). Feedback of learning preference information and its effects on effective responses, independent study time and self-directed learning readiness of nurses in a self-directed hospital orientation program. http://car.chula.ac.th/hwweda/search.nsp.

Sakamoto, S. D., & Avila, M. (2004). The public health nursing practice manual: A tool for public health nurses. Public Health Nursing (Boston, Mass.), 21(2), 179–182. https://doi.org/10.1111/j.0737-1209.2004.021212.x

Stanhope, M., & Lancaster, J. (2014). Foundations of nursing in the community (4th ed.). Mosby Elsevier.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-08-31

รูปแบบการอ้างอิง

1.
ปรียาวงศากุล ว, อัมพรพันธ์ ก, ทศนุต ส. ความพร้อมในการเรียนรู้ด้วยการนำตนเองของพยาบาลชุมชนเพื่อพัฒนาความรู้และทักษะที่จำเป็นในการปฏิบัติงาน. NURS HEALTH &amp; PUB J [อินเทอร์เน็ต]. 31 สิงหาคม 2026 [อ้างถึง 4 กันยายน 2026];5(2):80-92. available at: https://he03.tci-thaijo.org/index.php/nhphj/article/view/4733

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย