การพยาบาลผู้ป่วยไตวายเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ปฏิเสธการบำบัดทดแทนไตในชุมชน โดยการดูแลแบบประคับประคอง : กรณีศึกษา 2 ราย
คำสำคัญ:
การพยาบาล, การพยาบาลแบบประคับประคอง, ไตวายเรื้อรังระยะสุดท้ายบทคัดย่อ
การศึกษานี้เป็นกรณีศึกษา มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาเปรียบเทียบการใช้กระบวนการพยาบาลและการดูแลแบบประคับประคองในผู้ป่วยไตวายเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ปฏิเสธการบำบัดทดแทนไต ศึกษาในผู้ป่วย 2 ราย ที่อาศัยในพื้นที่เขตอำเภอพระยืนและเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลพระยืน โดยรวบรวมข้อมูลจากเวชระเบียน การสัมภาษณ์ผู้ป่วยและญาติ ใช้แบบประเมิน และวิเคราะห์ข้อมูลจากการเปรียบเทียบตามแบบแผนทางด้านสุขภาพ 11 แบบแผน ของกอร์ดอน วางแผนปฏิบัติการพยาบาลโดยใช้กระบวนการพยาบาลแบบองค์รวมและแนวทางการดูแลผู้ป่วยแบบประคับประคอง
ผลการศึกษาพบว่า จากการศึกษาผู้ป่วยโรคไตวายเรื้อรังระยะสุดท้าย 2 ราย พบว่า รายที่ 1 ผู้ป่วยหญิงไทย อายุ 68 ปี เป็นโรคเบาหวานและโรคความดันโลหิตสูงมา 20 ปี มี ไขมันในเลือดสูง,CKD Stage 5,Anaemia มีพฤติกรรมช่วงแรกของการตรวจพบคือรักษาเองที่คลินิก รับประทนอาหารพื้นบ้านทั่วไปไม่ได้ควบคุมอาหาร รับประทานรสหวานตลอด ออกกำลังกายไม่สม่ำเสมอ หลังตรวจพบมีระดับน้ำตาลในเลือดสูง จากเจ้าหน้าที่ รพ.สต. ผู้ป่วยจึงเข้ารับการรักษาที่โรงพยาบาล ผู้ศึกษาได้ใช้กระบวนการพยาบาลแบบองค์รวมและการรักษาแบบประคับประคอง มาใช้ในการจัดการปัญหาทางคลินิกและช่วยในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม ส่วนรายที่ 2 ผู้ป่วยหญิงไทย อายุ 68 ปี เป็นโรคเบาหวานและโรคความดันโลหิตสูง มา 25 ปี มีภาวะไขมันในเลือดสูง, CKD Stage 5 มีพฤติกรรมการรับประทานอาหารรสจัด รับประทานข้าวเหนียวตลอด ไม่ควบคุมอาหาร ระดับน้ำตาลในเลือดอยู่ในเกณฑ์ควบคุมไม่ได้ตลอด ทำให้มีผลต่อระดับไตเรื้อรัง ได้ปรับเป็นยาฉีด ผู้ศึกษาได้ใช้กระบวนการพยาบาลแบบองค์รวมและการรักษาแบบประคับประคอง มาใช้ในการจัดการปัญหาทางคลินิกและช่วยในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
เอกสารอ้างอิง
สมาคมโรคไตแห่งประเทศไทย. (2560). คำแนะนำสำหรับการดูแลรักษาโรคไตเรื้อรังแบบองค์รวมชนิดประคับประคอง (Clinical Practice Recommendation for Comprehensive Conservative Care in Chronic Kidney Disease 2017). กรุงเทพฯ: สมาคมโรคไตฯ.
สมาคมโรคไตแห่งประเทศไทย. (2566/2025). คำแนะนำสำหรับการดูแลรักษาสนับสนุนและประคับประคองผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง พ.ศ. 2566 .
โรงพยาบาลพระยืน. (2566). รายงานผู้ป่วยโรคไตวายเรื้อรังระยะสุดท้ายปี 2565. โรงพยาบาลพระยืน.
กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข. (2563). คู่มือการดูแลผู้ป่วยแบบประคับประคองและระยะท้าย (สำหรับบุคลากรทางการแพทย์).
Harris, D., et al. (2024). Framework of guidelines for management of CKD in Asia. Kidney International Reports, 9(1), 1–12. (Regional context incl. SE Asia).
คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี. (ไม่กำหนดปี; เข้าถึงภายในปี 2025). Palliative Performance Scale (PPS): วิธีการประเมินความสามารถในการช่วยเหลือตัวเองของผู้ป่วย.
