ผลการใช้แนวปฏิบัติการพยาบาลผู้ป่วยได้รับสารน้ำทางหลอดเลือดดำส่วนปลายเพื่อป้องกัน การเกิดหลอดเลือดดำอักเสบ หอผู้ป่วยใน โรงพยาบาลน้ำโสม จังหวัดอุดรธานี
คำสำคัญ:
แนวปฏิบัติการพยาบาล, ภาวะหลอดเลือดดำอักเสบ, สารน้ำทางหลอดเลือดดำส่วนปลายบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงปฏิบัติการ (Action Research) ครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาและศึกษาผลของแนวปฏิบัติการพยาบาลต่อความรู้ ทักษะการปฏิบัติงาน และอุบัติการณ์การเกิดภาวะหลอดเลือดดำอักเสบ กลุ่มตัวอย่างประกอบด้วยพยาบาลวิชาชีพจำนวน 25 คน และกิจกรรมการพยาบาลในกลุ่มผู้ป่วยจำนวน 165 ราย ดำเนินการศึกษาระหว่างเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2568 ถึงเดือนมกราคม พ.ศ. 2569 เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือ แนวปฏิบัติการพยาบาล 4 ระยะ ที่พัฒนาขึ้นตามหลักฐานเชิงประจักษ์ร่วมกับวงจรการพัฒนาคุณภาพ (PDCA) วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและสถิติทดสอบทีชนิดกลุ่มตัวอย่างไม่เป็นอิสระต่อกัน (Paired t-test)
ผลการวิจัยพบว่า ภายหลังการประยุกต์ใช้แนวปฏิบัติฯ พยาบาลวิชาชีพมีคะแนนเฉลี่ยความรู้เพิ่มขึ้นจากเดิม 7.36 เป็น 14.60 (S.D. = 0.64) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .001 (p < .001) และมีสัดส่วนการปฏิบัติการพยาบาลที่ถูกต้องในภาพรวมเพิ่มขึ้นจากร้อยละ 58.90 เป็นร้อยละ 83.20 โดยระยะการให้สารน้ำมีพัฒนาการสูงสุด นอกจากนี้ พยาบาลวิชาชีพมีความพึงพอใจต่อการใช้แนวปฏิบัติฯ ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก (= 4.15, S.D. = 0.32) และไม่พบอุบัติการณ์การเกิดภาวะหลอดเลือดดำอักเสบในระดับความรุนแรงที่ 2–4
เอกสารอ้างอิง
Berger S, Winchester K, Principe RB, Culverwell E.(2022). Prevalence of peripheral intravenous catheters and policy adherence: A point prevalence in a tertiary care university hospital. J Clin Nurs. 2022;31(15-16):2324-2330. doi:10.1111/jocn.16051.
O’Grady NP, Alexander M, Dellinger EP, et al.(2002). Guidelines for the prevention of intravascular catheter-related infections. MMWR Recomm Rep. 2002;51(RR-10):1-29.
มธุรดา บรรจงการ, นุชนาถ ประกาศ, จริญญา แก้วสกุลทอง.(2564). หลอดเลือดดำอักเสบ: ภัยเงียบที่ป้องกันได้ด้วยพยาบาล. วารสารศูนย์การศึกษาแพทยศาสตร์คลินิก โรงพยาบาลพระปกเกล้า. 2564;38(3):357-363.
ภัทรารัตน์ ตันนุกิจ, สุวดี สุขีนิตย์, จิราพร เชาว์โพธิ์ทอง.(2567). การสำรวจความชุกของการเกิดหลอดเลือดดำอักเสบจากการให้สารน้ำทางหลอดเลือดดำในประเทศไทย. วารสารโรงพยาบาลเจริญกรุงประชารักษ์. 2567;20(2):7-19.
Centers for Disease Control and Prevention.(1996). Guideline for prevention of intravascular catheter-related infections. Am J Infect Control. 1996;24(4):262-293.
Infusion Nurses Society.(2021). Infusion therapy standards of practice (8th ed.). J Infus Nurs. 2021;44(1S Suppl 1):S1-S224.
Olivier RC, Wickman M, Skinner C, Ablir L.(2021). The impact of replacing peripheral intravenous catheters when clinically indicated on infection rate, nurse satisfaction, and costs in CCU, step-down, and oncology units. Am J Infect Control. 2021;49(3):327-332. doi:10.1016/j.ajic.2020.07.036.
ชมรมเครือข่ายพยาบาลผู้ให้สารน้ำแห่งประเทศไทย.(2561). แนวทางการพยาบาลผู้ป่วยได้รับสารน้ำทางหลอดเลือดดำ. กรุงเทพฯ: ชมรมเครือข่ายพยาบาลผู้ให้สารน้ำแห่งประเทศไทย; 2561.
โรงพยาบาลน้ำโสม.(2567). รายงานการเฝ้าระวังและควบคุมการติดเชื้อประจำปี พ.ศ. 2567. น้ำโสม: คณะกรรมการป้องกันและควบคุมการติดเชื้อโรงพยาบาลน้ำโสม.
นภา อุทัยศรี.(2566). การพัฒนาแนวทางการปฏิบัติทางการพยาบาลเพื่อป้องกันการเกิดหลอดเลือดดำอักเสบของผู้ป่วยที่ได้รับสารน้ำทางหลอดเลือดดำ ในงานการพยาบาลผู้ป่วยใน โรงพยาบาลกู่แก้ว จังหวัดอุดรธานี. วารสารวิจัยสุขภาพโรงพยาบาลและชุมชน. 2566;1(3):199-214.
มณเทียร โคตรชมพู.(2567). ผลการใช้แนวทางปฏิบัติการพยาบาลในการให้สารน้ำทางหลอดเลือดดำเพื่อป้องกันการเกิดหลอดเลือดดำส่วนปลายอักเสบ งานผู้ป่วยใน โรงพยาบาลศรีเชียงใหม่ จังหวัดหนองคาย. วารสารวิจัยสุขภาพและชุมชน. 2567;2(3):151-164.
Bloom BS, et al.(1975). Taxonomy of educational objectives: Handbook I: Cognitive domain. New York: David McKay.
ณีรนุช วงค์เจริญ, พิมพ์ใจ ลังการ์พินธุ์, พัชรินทร์ ไชยบาล, และคณะ.(2567). ประสิทธิผลของนวัตกรรม Save IV Line. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ. 2567;9(2):259-268.
Deming W.(1993). The PDCA cycle: A quality approach. Cambridge (MA): MIT; 1993.
Cochran WG.(1977). Sampling techniques. 3rd ed. New York: John Wiley & Sons; 1977.
Best JW.(1977). Research in education. 3rd ed. New Jersey: Prentice Hall; 1977.
DeVellis RF.(2016). Scale development: theory and applications. 4th ed. Thousand Oaks (CA): SAGE Publications; 2016
Sullivan GM, Artino AR Jr.(2013). Analyzing and interpreting data from Likert-type scales. J Grad Med Educ. 2013;5(4):541-542. doi:10.4300/JGME-5-4-18.
ปาจารีย์ ศักดิ์วาลี้สกุล, อุษณีย์ ศิริวงศ์พรหม.(2562). ผลของแนวปฏิบัติการพยาบาลเพื่อป้องกันหลอดเลือดดำอักเสบจากการได้รับยานอร์อีพิเนฟฟิน. วารสารมหาวิทยาลัยคริสเตียน. 2562;25(2):92-108.
ลำดวน มีภาพ, อนัฆพงษ์ พันธุ์มณี, คำผล สัตยวงษ์, และคณะ.(2563). ผลการทดสอบแนวปฏิบัติการพยาบาลเพื่อจัดการอาการของการรั่วของยาและสารละลายทางหลอดเลือดดำส่วนปลายในผู้ป่วยอายุรกรรม โรงพยาบาลศรีนครินทร์. วารสารโรงพยาบาลมหาวิทยาลัยขอนแก่น. 2563;1(4):288-30

