การบริหารอัตรากำลังกับบริบทพื้นที่จังหวัดชัยภูมิให้มีประสิทธิภาพ
คำสำคัญ:
การบริหารอัตรากำลัง, กำลังคนด้านสุขภาพ, จังหวัดชัยภูมิบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงสำรวจครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการบริหารอัตรากำลังกับบริบทพื้นที่จังหวัดชัยภูมิให้มีประสิทธิภาพ โดยใช้แนวคิดระบบสุขภาพ การศึกษาครั้งนี้ใช้ข้อมูลทุติยภูมิ โดยเครื่องมือที่ใช้ในการเก็บข้อมูล คือ แบบบันทึกข้อมูลทุติยภูมิ ดำเนินการเก็บรวบรวมข้อมูลระหว่างเดือนตุลาคม 2567 ถึง กันยายน 2568 ซึ่งวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยสถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ และอัตราส่วน และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า ข้อมูลของบุคลากรในสายวิชาชีพหลัก ได้แก่ แพทย์ ทันตแพทย์ เภสัชกร และพยาบาลวิชาชีพ ปฏิบัติงานจริงในสังกัดสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดชัยภูมิยังไม่ครบตามกรอบอัตรากำลังตามมติ อกพ. โดยแพทย์มีการปฏิบัติงานจริงในสายวิชาชีพแพทย์ ร้อยละ 52.99 ทันตแพทย์ ร้อยละ 96.15 เภสัชกร ร้อยละ 74.42 และพยาบาลวิชาชีพ ร้อยละ 80.28 อัตรากำลังสาธารณสุขสายวิชาชีพหลักที่ปฏิบัติงานจริง 2,434 อัตรา ร้อยละ 75.71 และมีส่วนขาดตามกรอบอัตรากำลัง จำนวน 781 อัตรา ร้อยละ 24.29 นอกจากนี้อัตราส่วนบุลคากรต่อประชากร พบว่า อัตรากำลังสาธารณสุขในภาพรวมสายวิชาชีพหลัก 4 สายงาน 1:19,966 คน ซึ่งมีภาวะการขาดแคลนกำลังคนด้านสุขภาพในพื้นที่
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. WHO health workforce support and safeguards list 2023. Geneva: World Health Organization; 2023.
กองบริหารทรัพยากรบุคคล สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. แผนยุทธศาสตร์การบริหารจัดการกำลังคนด้านสุขภาพ พ.ศ. 2565-2569. นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2565.
นันทนา สุวรรณโนปราชญ์. ผลลัพธ์ของการใช้บริการทันตกรรมของประชาชนในอำเภอกงไกรลาศ จังหวัดสุโขทัย. วารสารวิชาการสาธารณสุข. 2563; 29(1): 99–106.
ระพีพรรณ นำวิชัยศิริกุล, นภาพร พุฒพงศ์, วรวรรณ พานิชเกรียงไกร. การวิเคราะห์การใช้บริการทันตกรรมและนโยบายทันตสาธารณสุขของประชากรไทยในทศวรรษที่ผ่านมา. วารสารทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น. 2561; 21(2): 178–87.
กองบริหารทรัพยากรบุคคล สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. รายงานสถานการณ์กำลังคนด้านสุขภาพ พ.ศ. 2564. นนทบุรี: กองบริหารทรัพยากรบุคคล สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข; 2564.
World Health Organization. Everybody's business: strengthening health systems to improve health outcomes: WHO's framework for action. Geneva: World Health Organization; 2007.
ธนชัย คำโสภา. การบริหารจัดการอัตรากำลังบุคลากรและการเพิ่มศักยภาพบุคลากร เพื่อรับมือภาวะวิกฤตการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อโควิด-19 โรงพยาบาลไพรบึง จังหวัดศรีสะเกษ. วารสารวิจัยและพัฒนาสุขภาพศรีสะเกษ. 2566; 2(3): 24–37.
นิรมล ลีลาอดิศร. การบริหารจัดการอัตรากำลังทันตแพทย์ในกลุ่มงานทันตกรรม โรงพยาบาลร้อยเอ็ด. วิทยาสารทันตสาธารณสุข. 2565; 27: 106–16.
