ผลของโปรแกรมวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ได้ ต่อความรู้ พฤติกรรมการดูแลตนเอง และ อัตราการกลับเข้ารับการรักษาซ้ำ โรงพยาบาลวาริชภูมิ จังหวัดสกลนคร
คำสำคัญ:
โปรแกรมวางแผนจำหน่าย, ผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้บทคัดย่อ
การวิจัยนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง (quasi-experimental design) มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ได้ ต่อความรู้ พฤติกรรมการดูแลตนเอง และ อัตราการกลับเข้ารับการรักษาซ้ำ โรงพยาบาลวาริชภูมิ จังหวัดสกลนคร กลุ่มตัวอย่างคือ ผู้ป่วยโรคเบาหวานที่แพทย์วินิจฉัยว่าเป็นโรคเบาหวานชนิด ที่ 2 ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ และนอนรักษาในแผนกหอผู้ป่วยในโรงพยาบาลวาริชภูมิ ระหว่างเดือน กุมภาพันธ์ - เมษายน 2569 จำนวน 30 ราย ดำเนินการตามโปรแกรมวางแผนจำหน่าย โดยทีมสหวิชาชีพ โดยใช้กระบวนการ D-METHOD ติดตามเยี่ยมบ้านทางโทรศัพท์/ไลน์ สัปดาห์ละ 1 ครั้ง ติดต่อกัน 4 สัปดาห์ เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม 2 ครั้ง ก่อนและหลังการทดลอง วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและ piared t-test
ผลการวิจัยพบว่า ค่าเฉลี่ยความรู้และพฤติกรรมการดูตนเองของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ หลังการทดลองสูงกว่าก่อนทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ t = 6.11 (p-value 0.000, 95%CI ) และ t = 22.96 (p-value 0.000, 95% CI) ตามลำดับ ระดับน้ำตาลในเลือดแบบงดอาหาร (FPG) ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ไม่พบผู้ป่วยกลับมารักษาซ้ำใน 28 วัน
เอกสารอ้างอิง
กองโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค. (13 พฤศจิกายน 2566). กรมควบคุมโรครณรงค์วันเบาหวานโลก 2566 มุ่งเน้นให้ความรู้ประชาชนถึงความเสี่ยงโรคเบาหวาน และหากตรวจพบก่อนจะลดภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงได้. https://ddc.moph.go.th/brc/news.php?news= 38403&deptcode=brc&news_views=2606
ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ (HDC) กระทรวงสาธารณสุข. (2568). ข้อมูลเพื่อตอบสนอง Service Plan สาขาโรคไม่ติดต่อ (NCD DM,HT,CVD).
https://hdc.moph.go.th/snk/public/standard-subcatalog/ b2b59e64c4e6c92d4b1ec16a599d882b
โรงพยาบาลวาริชภูมิ. (2568). สรุปผลการดำเนินงานประจำปี 2568. สกลนคร: สำนักงาน. (เอกสารอัดสำเนา).
ธีรภาพ เสาทอง, ปาหนัน พิชยภิญโญ และสุนีย์ ละกำปั่น. (2563). ผลของการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการควบคุมระดับ น้ าตาลในเลือดของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้. วารสารวิจัย และการพยาบาล, 36(3), 19-32.
ปิยะนันท์ ศรีทิน. (2023). ผลของโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ โรงพยาบาลเจริญศิลป์ จังหวัดสกลนคร. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อม และสุขภาพชุมชน, 8(2), 240-249.
เกษร บัวขันธ์. (2567). ผลของโปรแกรมวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ โรงพยาบาลคำตากล้า อำเภอคำตากล้า จังหวัดสกลนคร. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อม และสุขภาพชุมชน, 9(3), 402-409.
รัตนา นิลเลื่อม, ดวงกมล วัตราดุล, พรทิพย์ สินประเสริฐ, กรองแก้ว ทรัพย์ประเสริฐ, ธิดารัตน์ ขาวเงินยวง และ อรทัย บุญชูวงศ์. (2564). ประสิทธิผลของโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายต่อความรู้และพฤติกรรมการดูแลตนเองของ ผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 โรงพยาบาลราชบุรี จังหวัดราชบุรี. วารสารพยาบาลโรคหัวใจและทรวงอก, 32(2), 202-215.
Orem, D. E., Taylor, S. G., & Renpenning, K. M. (2001). Nursing: Concepts of practice (6th ed.). St. Louis: Mosby.
ณิชกานต์ ลาภะ (2024), ผลของโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายต่อ ความรู้ พฤติกรรมการดูแลตนเอง ระดับน้ำตาลสะสมในเลือดและอัตรากลับเข้ารับการรักษาซ้ำของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ โรงพยาบาลพังโคน, วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ, Volume 9, Issue 4, pp. 161-170.
มนฤดี รูปสม, รจนา วรวิทย์ศรางกูร, วลัยพร รุ่งเรือง, จารุณี แก้ววันนา. (2567). ผลของการพัฒนาโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยเบาหวานที่มีภาวะแทรกน้ำตาลในเลือดสูงเพื่อลดอัตราการกลับมารักษาซ้ำ โรงพยาบาลหนองหาน จังหวัดอุดรธานี.วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพล, 9(4), 349-60.

