ผลของโปรแกรมการส่งเสริมการจัดการตนเองของหญิงตั้งครรภ์ต่อความรู้และพฤติกรรม การป้องกันการคลอดทารกน้ำหนักน้อย โรงพยาบาลหล่มสัก จังหวัดเพชรบูรณ์
คำสำคัญ:
โปรแกรมการส่งเสริมการจัดการตนเองของหญิงตั้งครรภ์, หญิงตั้งครรภ์, ทารกน้ำหนักน้อยบทคัดย่อ
งานวิจัยเรื่อง เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง (Quasi-experimental design) มีรูปแบบการวิจัยแบบหนึ่งกลุ่มวัดผลก่อนและหลังการทดลอง มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมการส่งเสริมการจัดการตนเองของหญิงตั้งครรภ์ต่อความรู้และพฤติกรรมการป้องกันการคลอดทารกน้ำหนักน้อย โรงพยาบาลหล่มสัก จังหวัดเพชรบูรณ์ กลุ่มตัวอย่าง หญิงตั้งครรภ์ที่มีอายุครรภ์ 20 – 24 สัปดาห์ มาฝากครรภ์ที่โรงพยาบาลหล่มสัก คัดเลือกเฉพาะเจาะจงตามคุณลักษณะที่กำหนด ดำเนินการในช่วงเดือน ธันวาคม 2568 – เดือนเมษายน 2569 จำนวน 25 คน ดำเนินการตามโปรแกรมการส่งเสริมการจัดการตนเองของหญิงตั้งครรภ์เพื่อป้องกันการคลอดทารกน้ำหนักน้อย วิเคราะห์ข้อมูล ใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติเชิงอนุมาน ใช้สถิติ Paired Samples t-test ค่าช่วงเชื่อมั่น 95 % CI
ผลการวิจัยพบว่า 1) ผลการประเมินความแตกต่างของคะแนนเฉลี่ยพฤติกรรมการป้องกันการคลอดทารกน้ำหนักน้อย ก่อนและหลังการทดลอง พบว่า หลังการทดลอง คะแนนเฉลี่ยพฤติกรรมทั้งภาพรวมและรายด้าน มากกว่าก่อนทดลอง อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ในภาพรวม (t = 14.60, p<.001), พฤติกรรมด้านโภชนาการ (t = 9.66, p < .001), พฤติกรรมด้านกิจกรรมทางกาย (t = 16.14, p < .001), พฤติกรรมด้านการจัดการความเครียด (t = 7.86, p < .001) และพฤติกรรมด้านด้านความรับผิดชอบต่อสุขภาพ (t = 5.41, p < .001) 2) คะแนนเฉลี่ยความรู้ของหญิงตั้งครรภ์ พบว่า หลังการทดลอง คะแนนเฉลี่ยความรู้ สูงกว่าก่อนทดลอง อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (t = 5.48, p<.001)
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. (2014). Global nutrition targets 2025: low birth weight policy brief Geneva. World Health Organization.
https://media.tghn.org/articles/WHO_NMH_NHD_14.5_eng.pdf
World Health Organization. Low Birth weight [Internet]; 2023 https://www.who.int/data/gho/data/indicators/indicator-details/GHO/low-birth-weight-prevalence-(-)
กรมอนามัย.(2568). อัตราทารกแรกเกิดน้ำหนักน้อย (Low Birth Weight Rate) ระดับเขตสุขภาพ. ระบบสารสนเทศสนับสนุนงานส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม. https://dashboard.anamai.moph.go.th/dashboard/lbwr/index?year=2023
โรงพยาบาลหล่มสัก (2568). สรุปรายงานอนามัยแม่และเด็กประจำปี 2568. เอกสารอัดสำเนา.
รัตนา เพชรพรรณ, จินตนา วัชรสินธุ์. (2558). ผลของโปรแกรมการส่งเสริมโภชนาการต่อการเจริญเติบโตของทารกในครรภ์และน้ำหนักระหว่างตั้งครรภ์ของหญิงตั้งครรภ์ที่มีดัชนีมวลกายน้อย ในคลินิกเอกชนแห่งหนึ่งในจังหวัดชลบุรี. วารสารสาธารณสุขมหาวิทยาลัยบูรพา, 10(1), 130-144.
รุจา แก้วเมืองฝาง, จักรีรัช ราชบุรี. (2565). ผลของโปรแกรมส่งเสริมสุขภาพด้านโภชนาการและการออกกำลังกายต่อพฤติกรรมสุขภาพด้านโภชนาการของหญิงตั้งครรภ์. วารสารแพทย์เข 4-5, 41(2), 209-19.
วรภรณ์ บุญจีม, ปิยะนุช ชูโต, บังอร ศุภวิฑิตพัฒนา. (2562). ผลของโปรแกรมส่งเสริมโภชนาการโดยการเฝ้าติดตามตนเองต่อน้ำหนักที่เพิ่มขึ้นของสตรีขณะตั้งครรภ์. วารสารการพยาบาลและการดูแลสุขภาพ, 37(4), 177–85.
ปิยะพร กองเงิน, วิไลลักษณ์ วงศ์อาษา, และกาญจนา สมบัติศิรินันท์. (2559). ผลของโปรแกรมเสริมสร้างพลังอำนาจแก่สตรีตั้งครรภ์ที่มีภาวะเสี่ยงในการคลอดก่อนกำหนดและสามีต่อพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพ จำนวนของการคลอดก่อนกำหนด และทารกแรกเกิดน้ำหนักน้อย. วารสารสภาการพยาบาล,31(3), 67-82.
กลุ่มอนามัยแม่และเด็ก ศูนย์อนามัยที่ 7 อุบลราชธานี. (2557). คู่มือแนวทางการบริหารจัดการปัญหาทารกแรกเกิดน้ำหนักน้อยแบบมืออาชีพ, อุบลราชธานี: ศูนย์อนามัยที่ 7 อุบลราชธานี.
นุชจรินทร์ พูลสวัสดิ์, สุปวีณา พละศักดิ์. (2024). สถานการณ์การดูแลตนเองขณะตั้งครรภ์ของแม่ที่มีความสัมพันธ์กับภาวะแรกเกิดของทารก ในเขตสุขภาพที่ 6 ปี2565. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ, 9(2), 406-413.
มลิวัลย์ ประสาทไชยพร, จินตนา ใจมั่น, ชัชชญา สร้อยเพชร, นิตยา ทองมา. (2567). การพัฒนารูปแบบการส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพของหญิงตั้งครรภ์ โรงพยาบาลแหลมสิงห์ จังหวัดจันทบุรี. วารสารการส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อมล้านนา,14, 121-133
เกยูร ประทุมวัน. (2567). การพัฒนารูปแบบการส่งเสริมความรู้ด้านสุขภาพเพื่อป้องกันทารกแรกเกิดน้ำหนักน้อยแก่หญิงตั้งครรภ์ที่มารับบริการฝากครรภ์ โรงพยาบาลดอนตาล อำเภอดอนตาล จังหวัดมุกดาหาร. วารสารการพยาบาลและวิทยาศาสตร์สุขภาพ มหาวิทยาลัยนครพนม, 2(2), 1-11.
