ประสิทธิผลของโปรแกรมสนับสนุนการจัดการตนเองต่อความรู้ พฤติกรรมการจัดการตนเองและระดับความดันโลหิตของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง ชนิดไม่ทราบสาเหตุ ศูนย์สุขภาพชุมชนเมือง โรงพยาบาลอุดรธานี 2 จังหวัดอุดรธานี
คำสำคัญ:
โปรแกรมสนับสนุนการจัดการตนเอง, ความรู้, พฤติกรรมการจัดการตนเอง, ระดับความดันโลหิต, ผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงชนิดไม่ทราบสาเหตุบทคัดย่อ
การศึกษาวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง (Quasi-experimental research) แบบกลุ่มเดียววัดผลก่อนและหลังการทดลง (One- group pretest - posttest design) มีวัตถุประสงค์เพื่อเพื่อศึกษาประสิทธิผลของโปรแกรมสนับสนุนการจัดการตนเองต่อความรู้ พฤติกรรมการจัดการตนเองและระดับความดันโลหิตของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง ชนิดไม่ทราบสาเหตุ ศูนย์สุขภาพชุมชนเมือง โรงพยาบาลอุดรธานี 2 จังหวัดอุดรธานี กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง ชนิดไม่ทราบสาเหตุ จำนวน 48 ราย โดยวิธีการสุ่มตัวอย่างแบบง่าย (Simple Random Sampling) เก็บข้อมูลจากแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลโดย ค่าเฉลี่ย ความถี่ ร้อยละ ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และDependent paired-t- test โดยกำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05
ผลการศึกษา พบว่า โปรแกรมสนับสนุนการจัดการตนเองต่อความรู้ พฤติกรรมการจัดการตนเองและระดับความดันโลหิตของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง ชนิดไม่ทราบสาเหตุ ศูนย์สุขภาพชุมชนเมือง โรงพยาบาลอุดรธานี 2 จังหวัดอุดรธานี เมื่อเปรียบเทียบคะแนนเฉลี่ยคะแนนความรู้พฤติกรรมการจัดการตนเองของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง ชนิดไม่ทราบสาเหตุ และค่าเฉลี่ยระดับความดันโลหิตก่อนและหลังเข้าร่วมโปรแกรมสนับสนุนการจัดการตนเอง พบว่า ภายหลังการเข้าร่วมโปรแกรมสนับสนุนการจัดการตนเอง ผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงชนิดไม่ทราบสาเหตุมีคะแนนเฉลี่ยดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05
เอกสารอ้างอิง
Whelton, P. K., Carey, R. M., Aronow, W. S., et al. (2018). 2017 ACC/AHA guideline for the prevention, detection, evaluation, and management of high blood pressure in adults.
สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดอุดรธานี. (2568). รายงานสถานการณ์โรคความดันโลหิตสูง พ.ศ. 2565–2568. อุดรธานี: สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดอุดรธานี.
ศูนย์สุขภาพชุมชนเมือง โรงพยาบาลอุดรธานี 2. (2568). รายงานสถิติผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงและภาวะแทรกซ้อน พ.ศ. 2566–2568. อุดรธานี: ศูนย์สุขภาพชุมชนเมือง โรงพยาบาลอุดรธานี 2.
Kanfer, F.H. & Gaelick-bays,L. (1991). Self-management Method. In Kanfer FH Goldstein A, editors. Helping people change : A text book at medthods. New York: Pergumon press.
สุพัตรา สิทธิวัง, ศิวพร อึ้งวัฒนา, และ เดชา ทำดี. (2563). ผลของโปรแกรมส่งเสริมการจัดการตนเองต่อพฤติกรรม และระดับความดันโลหิตของผู้ที่เป็นโรคความดันโลหิตสูงที่ควบคุมไม่ได้. พยาบาลสาร, 47(2), 85-97.
ยุพาพร นาคคลิ้ง และ ปราณี ทัดศรี. (2560). ผลของโปรแกรมการสร้างเสริมการรับรู้ความสามารถตนเองต่อพฤติกรรมสุขภาพของผู้สูงอายุโรคความดันโลหิตสูงที่ควบคุมระดับความดันโลหิตไม่ได้. สมาคมสถาบันอุดมศึกษาเอกชนแห่งประเทศไทยในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรม ราชกุมารี, 6(1), 27-35.
นพาภรณ์ จันทร์ศรี, กนกพร นทีธนสมบัติ, และ ทวีศักดิ์ กสิผล. (2563). ผลของโปรแกรมการจัดการตนเอง ในผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงที่ควบคุมความดันโลหิตไม่ได้. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ, 6(2), 58-68.
รุ่งรัตน์ สุขะเดชะ, และ วริศรา ปั่นทองหลาง. (2564). ผลของโปรแกรมส่งเสริมการจัดการตนเองและการมีส่วนร่วมของครอบครัวต่อพฤติกรรมสุขภาพและค่าความดันโลหิตในผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงที่ควบคุมไม่ได้. วารสารมหาวิทยาลัยวงษ์ชวลิตกุล, 34(2), 71-86. https://ph01.tci-thaijo.org/index.php/vujournal/article/view/245806/168037
Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. (2nd ed.). Hillsdale, New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates. ‘As’ for patient-centered counseling. Health Promotion International, 21(3), 245-555. Retrieved from https:// www. scir.org/ (lz5mqp453edsnp55rrgjct55))/reference/ReferencesPapers.aspx?Reference
อรุณ จิรวัฒน์กลุ. (2558). ชีวสถิติสำหรับงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ. (พิม์ครั้งที่ 3). ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
Bloom, B. S., Hasting, T. J. Madaus, G. F. (1971). Hand book on Formative and Summative Evaluation of Student Learning. New York: Mc Graw-Hill Book Company.
Best, J. W. (1977). Research in Education. (3 rd ed). New Jersey: Prentice hall Inc.
ภาวิทย์ เพียรวิจิตร. (2565, กรกฎาคม 2). ความดันโลหิตสูงเกิดจากอะไร มีวิธีการรักษาและดูแลอย่างไร ไขข้อข้องใจโดยหมอรามาฯ. [วีดีโอ]. ยูทูป. https://www.youtube.com/watch?v=QjQ5zRr42NM
บัณฑิตกายภาพบำบัดและจัดกระดูก. (2566, มีนาคม 31). 5 วิธีลดความดันเลือด โดยไม่ต้องใช้ยา | 5 นาทีดีต่อสุขภาพ EP. 79. [วีดีโอ]. ยูทูป. https://www.youtube.com/channel/UChrO.
ชลชัย อานามนารถ. (2563). เป็นความดันโลหิตสูง ออกกำลังกายอย่างไร ? : Healthy Fine Day exercise [by Mahidol]. [วีดีโอ]. ยูทูป. https://www.youtube.com/watch?v=VoYs9S8Tcsc
กองโรคไม่ติดต่อ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2565, มิถุนายน 22). การรับประทานอาหารให้ถูกหลักโภชนาการกับโรคความดันโลหิตสูง [วีดีโอ]. ยูทูป. https://www.youtube.com/watch?v=VkYMpKmmpRE
บุญใจ ศรีสถิตย์นรากูร. (2553). ระเบียบวิธีการวิจัยทางพยาบาลศาสตร์. กรุงเทพฯ: ยูแอนด์ไอ อินเตอร์ มีเดีย.
