ผลของโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ โรงพยาบาลกุดบาก จังหวัดสกลนคร
คำสำคัญ:
การวางแผนจำหน่าย, D-METHOD, โรคเบาหวานชนิดที่ 2, การดูแลตนเอง, ระดับน้ำตาลในเลือดบทคัดย่อ
การวิจัยกึ่งทดลองนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายตามกระบวนการ D-METHOD ต่อความรู้ พฤติกรรมการดูแลตนเอง และระดับน้ำตาลในเลือดของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ โรงพยาบาลกุดบาก จังหวัดสกลนคร กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้และเข้ารับการรักษาในหอผู้ป่วยใน จำนวน 30 ราย เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถามความรู้เกี่ยวกับโรคเบาหวาน แบบสอบถามพฤติกรรมการดูแลตนเอง และโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายตามกระบวนการ D-METHOD วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและเปรียบเทียบผลก่อนและหลังได้รับโปรแกรมด้วยสถิติ Paired t-test
ผลการวิจัยพบว่า ภายหลังได้รับโปรแกรม กลุ่มตัวอย่างมีคะแนนเฉลี่ยความรู้เพิ่มขึ้นจาก 12.06 (S.D.=1.81) เป็น 17.67 (S.D.=2.17) คะแนน แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (t=-16.104, p=0.000) คะแนนเฉลี่ยพฤติกรรมการดูแลตนเองเพิ่มขึ้นจาก 41.46 (S.D.=5.30) เป็น 75.63 (S.D.=6.13) คะแนน แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (t=-24.256, p=0.000) และระดับน้ำตาลในเลือด (FPG) ลดลงจาก 389.80 (S.D.=81.343) เป็น 151.97 (S.D.=63.487) mg/dL แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (t=15.506, p=0.000)
เอกสารอ้างอิง
International Diabetes Federation (IDF). World Diabetes Day campaign messages in 2017; [cited April 2024 ]. Available from: http://www.diabetesatlas.org/.
World Health Organization. Diabetes[Internet]. January, 2025 [Retrieved January 20th, 2025]. Available from https://www.who.int/health-topics/diabetes#tab=tab_1
สมาคมเบาหวานแห่งประเทศไทย ในพระราชูปถัมภ์ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา สยามบรมราชกุมารี. รายงานสถานการณ์โรคเบาหวาน พ.ศ. 2563 [Internet]. มกราคม 2568 [เข้าถึงเมื่อ 20 มกราคม 2568]. แหล่งข้อมูล http://www.dmthai.org
กองโรคไม่ติดต่อ. จำนวนและอัตราตายด้วย 5 โรคไม่ติดต่อในปี 2560 -2564 (จำนวนและอัตราตายด้วย 5 โรคไม่ติดต่อ) [Internet]. กันยายน 2568 [เข้าถึงเมื่อ 20 กันยายน 2568]. แหล่งข้อมูล http://thaincd.com/2016/mission/documents-detail.php?id=14480&tid=32&gid=1-020
ราม รังสินธุ์และคณะ. รายงานฉบับสมบูรณ์การเก็บรวบรวม วิเคราะห์ข้อมูล การดูแลผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2และโรคความดันโลหิตสูงของโรงพยาบาลในสังกัดกระทรวงสาธารณสุขและโรงพยาบาลในพื้นที่กรุงเทพมหานคร ปี 2561. สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ; 2561.
Klinchat R, Rachaniyom S, Namwong T,Rungnoei N, Thongma N. Promoting glycemic control through the philosophy of sufficiency economy among patients with diabetes mellitus.Journal of Phrapokklao Nursing 2018; 29(2):186-197. (in Thai).
Jerawatana R, Sirimon Reutrakul S, Siripitayakunkit A. The effect of advanced practice nurse-led intervention program onoutcomes in diabetes patients with complex problems. Ramathibodi Medical Journal 2018;24(1): 51-68. (in Thai).
Tripeud K, Malathum P, Hanprasitkam K, Visal Kantaratanakul V. A synthesis of research of exercise influencing glycemic control in personsทwith type 2 diabetes. Ramathibodi Medical Journal 2010; 16(1): 259-78. (in Thai).
Usay P, Muangsom N, Payoon Kowit P. Factors associated with glycemic control among type 2 diabetes mellitus patients attending Tambon health promotion hospitals with in the Banphai Hospital’s Catchment area Khon Kaen Province.KKU Journal for Public Health Research 2012;5(3): 11-20. (in Thai).
Black JM, Hawks JH. Medical-surgical nursing:Clinical management for positive outcomes (Vol. 1). In Keene AM. (Ed.). Saunders Elsevier; 2009.
Sroisong S, Rueankon A, Apichantramethakul K, Nunta N, Sukkaseam J. Perceived self-care behavior among patients with type 2 diabetes mellitus with poor glycemic control. Journal of Phrapokklao Nursing 2017; 28(2): 93-103. (in Thai).
Kraisai P, Pommala W. Factors Influencing to Self – Care Behaviors of Patients Diabetes mellitus. Journal of Mahamakut Graduate School (Humanities and Social Sciences 2017; 15(2):102-110. (in Thai)
สุปรียา เสียงดัง. พฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้ป่วยโรคเบาหวานที่ควบคุมระดับน้ าตาลไม่ได้. วารสารเครือข่ายวิทยาลัยพยาบาลและการสาธารณสุขภาคใต้ 2560, 4(1),191-204
ฉวีวรรณ นัยวัฒน์. ผลของโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายที่มีต่อพฤติกรรมการดูแลตนเอง และระดับของ HbA1cในผู้ป่วยเบาหวาน ชนิดที่ 2 แผนกผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลร่องคำ จังหวัดกาฬสินธุ์. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อม และสุขภาพชุมชน, 2566, 8(3), 946-954.
ภัคภิญญา ใจดีและวิไลวรรณ พรหมจรรย์. ผลของรูปแบบการวางแผนจำหน่ายเบาหวานต่อความรู้และพฤติกรรมการดูแล ตนเองของผู้ป่วยโรคเบาหวานที่ตึกอายุรกรรมหญิง 2 โรงพยาบาลสกลนคร จังหวัดสกลนคร. วารสาร อนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน, 2567, 9(3), 283-290.
ธีรภาพ เสาทอง, ปาหนัน พิชยภิญโญ และสุนีย์ ละกำปั่น. ผลของการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมต่อการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้. วารสารวิจัยและการพยาบาล, 2563, 36(3), 19-32.
ศิริมา มณีโรจน์. ผลของโปรแกรมการดูแลและวางแผนจำหน่ายโดยใช้ IDEAL Model ต่อความรู้ ระดับน้ำตาลสะสม ความพร้อมในการจำหน่ายและอัตราการกลับมารักษาซ้ำในผู้ป่วยเบาหวานที่มีปัญหาซับซ้อน. มหาราชนครศรีธรรมราชเวชสาร, 2565, 6(1), 78-91.
รัตนา นิลเลื่อม, ดวงกมล วัตราดุล, พรทิพย์ สินประเสริฐ, กรองแก้ว ทรัพย์ประเสริฐ, ธิดารัตน์ ขาวเงินยวง และอรทัย บุญชูวงศ์. ประสิทธิผลของโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายต่อความรู้และพฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 โรงพยาบาลราชบุรี จังหวัดราชบุรี. วารสารพยาบาลโรคหัวใจและทรวงอก, 2564, 32(2), 202-215.
กนกวรรณ ด้วงกลัด, ปัญญารัตน์ ลาภวงศ์วัฒนา, และณัฐกมล ชาญสาธิตพร. โปรแกรมการส่งเสริมการจัดการตนเองในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมไม่ได้. วารสารวิจัยสุขภาพและการพยาบาล 2563, 36(1), 66-82.
ณิชกานต์ ลาภะ. ผลของโปรแกรมการวางแผนจำหน่ายต่อ ความรู้ พฤติกรรมการดูแลตนเอง ระดับน้ำตาลสะสมในเลือดและอัตรากลับเข้ารับการรักษาซ้ำของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ โรงพยาบาลพังโคน. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ, 2566, 9(4), 161-170.
