การพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบในชุมชน: กรณีศึกษา
คำสำคัญ:
การดูแลต่อเนื่อง, การเยี่ยมบ้าน, การพยาบาลชุมชน, โรคหลอดเลือดสมองตีบ, INHOMESSSบทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบที่ได้รับการดูแลต่อเนื่องในชุมชน โดยใช้กระบวนการพยาบาลร่วมกับการเยี่ยมบ้านและการประเมินแบบองค์รวมด้วยเครื่องมือ INHOMESSS เพื่อส่งเสริมการฟื้นฟูสมรรถภาพ ป้องกันภาวะแทรกซ้อน ลดความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดสมองซ้ำ และส่งเสริมศักยภาพของผู้ป่วยและครอบครัวในการดูแลสุขภาพอย่างต่อเนื่อง การศึกษาครั้งนี้เป็นกรณีศึกษา ผู้ป่วยหญิงไทย อายุ 81 ปี ได้รับการวินิจฉัยเป็นโรคหลอดเลือดสมองตีบ มีโรคประจำตัว ได้แก่ ความดันโลหิตสูงและภาวะโพรงกระดูกสันหลังส่วนเอวตีบ ภายหลังพ้นระยะเฉียบพลันได้รับการดูแลต่อเนื่องโดยพยาบาลชุมชนผ่านการเยี่ยมบ้าน จำนวน 4 ครั้ง ระหว่างเดือนพฤษภาคมถึงกรกฎาคม พ.ศ. 2569 โดยใช้กระบวนการพยาบาลร่วมกับการประเมินแบบองค์รวมตามแนวคิด INHOMESSS ครอบคลุมด้านการเคลื่อนไหว ภาวะโภชนาการ สิ่งแวดล้อม ผู้ดูแล การใช้ยา ความปลอดภัย สุขภาพจิต และการเข้าถึงบริการสุขภาพ พร้อมให้สุขศึกษา ส่งเสริมการฟื้นฟูสมรรถภาพ การป้องกันการหกล้ม การควบคุมปัจจัยเสี่ยง และประสานการดูแลร่วมกับครอบครัว ทีมสหวิชาชีพ และอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน
ผลการศึกษา: ภายหลังการดูแลต่อเนื่อง ผู้ป่วยรับประทานยาและปฏิบัติตามแผนการรักษาได้อย่างสม่ำเสมอ มีพัฒนาการด้านการเคลื่อนไหว สามารถเดินภายในบ้านโดยใช้ไม้เท้าช่วยพยุง และช่วยเหลือตนเองในการทำกิจวัตรประจำวันได้มากขึ้น ไม่พบการหกล้ม แผลกดทับ ข้อยึดติด ภาวะแทรกซ้อนจากการเคลื่อนไหว หรือการกลับเป็นซ้ำของโรคในช่วงติดตาม ผู้ดูแลและครอบครัวมีความรู้ ความเข้าใจ และมีส่วนร่วมในการดูแลผู้ป่วยเพิ่มขึ้น สามารถจัดสภาพแวดล้อมที่ปลอดภัยและเฝ้าระวังอาการเตือนของโรคได้อย่างเหมาะสม
เอกสารอ้างอิง
เกษราภรณ์ บรรณวงศิลป์. การพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบอย่างต่อเนื่องที่บ้าน: กรณีศึกษา 2 ราย. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ. 2023;16(2):74-88.
อภิญญา พวงเงิน. การพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองอุดตันเฉียบพลันที่รับการรักษาด้วยวิธีผ่านสาย สวนหลอดเลือดสมอง. Region 3 Medical and Public Health Journal. 2026;23(1):126-34.
ณัฏฐนิช เกศรินหอมหวน, อรุณี รัตนนิเทศก์. การพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง. สรรพสิทธิเวชสาร. 2021;32(1-3):63-74.
มินตรา ธรรมกุล. การพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบในชุมชน: กรณีศึกษา 2 ราย. วารสารวิจัยเพื่อการส่งเสริมสุขภาพและคุณภาพชีวิต. 2021;1(2):75-87.
จิรานันท์ ชูช่วย, ธัญมา หลายพัฒน์. การพัฒนาระบบการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตัน โรงพยาบาลประจวบคีรีขันธ์. สหศาสตร์: วารสารสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์. 2024;23(2):128-41.
จิราพร รบไพรี. กรณีศึกษาการพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบ: กรณีศึกษา 2 ราย. วารสารโรงพยาบาลมหาสารคาม. 2015;12(2):9-16.
สายหยุด นพตลุง, บุหลัน เปลี่ยนไธสง, วิไลรัตน์ สอดโคกสูง. ประสิทธิผลการใช้แนวปฏิบัติการพยาบาลการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตันระยะเฉียบพลัน. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษา การแพทย์ และสุขภาพ. 2025;10(4):276-84.
ฉวีวรรณ มงคลชู. การพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบในชุมชน: กรณีศึกษา 2 ราย. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษา การแพทย์ และสุขภาพ. 2026;11(1):1315-26.
ประทุมมาศ ไชยสุนทร. การพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตันระยะฟื้นฟูสภาพ โรงพยาบาลคำม่วง: กรณีศึกษา 2 ราย. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน. 2023;8(2):250-9.
ประดับพร เนตวงษ์. การพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตันร่วมกับภาวะแทรกซ้อนระยะฟื้นฟู โรงพยาบาลกาฬสินธุ์: กรณีศึกษา. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน. 2023;8(3):100-8.
ขวัญจิรา กันทะโล, วาสนา รวยสูงเนิน. การประยุกต์ใช้ทฤษฎีการเปลี่ยนแปลงเพื่อส่งเสริมการยึดมั่นต่อแนวทางการพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตันเฉียบพลัน. วารสารพยาบาลทหารบก. 2020;21(3):225-33.
สุภาพร ศรีพนม. การประยุกต์ใช้ทฤษฎีการเปลี่ยนผ่านในการพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบหลังการผ่าตัดเปิดกะโหลกศีรษะ: กรณีศึกษา. Thai Journal of Nursing and Midwifery Practice. 2025;12(2):83-97.
วรางค์ฤทธิ์ ปานณรงค์. การพัฒนารูปแบบการพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบตันระยะเฉียบพลัน โรงพยาบาลเจ็ดเสมียน จังหวัดราชบุรี. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน. 2026;11(1):135-47.
กฤษณา ภิรมย์พูล, ณัฏฐ์ศิกา ใคร่ครวญ, สุภาพรณ์ ประยูรมหิสร. การพัฒนารูปแบบการนิเทศทางการพยาบาลในคลินิกเพื่อการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตันในโรงพยาบาล. วารสารวิจัยเพื่อการส่งเสริมสุขภาพและคุณภาพชีวิต. 2025;5(1):1-12.

