การพัฒนารูปแบบการบริการทางไกล โรงพยาบาลกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม
คำสำคัญ:
บริการทางไกล, การแพทย์ทางไกล, โรคเรื้อรัง, โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล, PDCAบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงปฏิบัติการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนารูปแบบการบริการการแพทย์ทางไกล (Telemedicine) สำหรับผู้ป่วยโรคเรื้อรังในเครือข่ายบริการสุขภาพอำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม ให้เป็นไปตามมาตรฐานแนวทางการให้บริการการแพทย์ทางไกลลดข้อจำกัด ในการเข้าถึงบริการ รวมทั้งเพิ่มรูปแบบ การบริการสุขภาพดิจิทัล ดำเนินการตามวงจร PDCA ในช่วง 1 ตุลาคม 2566 – 30 กันยายน 2567 โดยคัดแยกผู้ป่วยเป็น 3 ระดับ (สีเขียว สีเหลือง และสีแดง) ที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) ให้ผู้ป่วยสีเหลืองและสีแดงรับบริการทางไกลกับแพทย์ ส่วนผู้ป่วยสีเขียวรับยาที่บ้าน ผ่านอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) Rider
ผลการศึกษาพบว่า ใน รพ.สต. 6 แห่งที่ไม่มีแพทย์ออกให้บริการ มีผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรังเรื้อรัง 60 ราย ได้รับบริการ Telemedicine จำนวน 20 ราย (ร้อยละ 33.33) และรับยาที่บ้านจำนวน 40 ราย (ร้อยละ 66.67) อัตรากำลังนอก โรงพยาบาลลดลงจาก 4 คน เหลือ 2-3 คน(แพทย์ให้บริการผ่านระบบทางไกลจากโรงพยาบาล) ต่อการออกให้บริการหนึ่งครั้ง ความพึงพอใจของผู้รับบริการ โดยเฉลี่ยรวมทุกข้อเท่ากับร้อยละ 88.46 (ระดับมาก) โดยด้านเจ้าหน้าที่สูงที่สุด (ร้อยละ 92.50) และด้านขั้นตอนการให้บริการต่ำที่สุด (ร้อยละ 83.99) ปัญหาที่พบ ได้แก่ ระบบเครือข่ายไม่เสถียร ความเชื่อมั่นต่อผลคัดกรองของ Health Station การครอบคลุมของ อสม. Rider และข้อจำกัด ในการตรวจร่างกายผ่านระบบทางไกล ข้อเสนอแนะ คือ ควรอบรมเจ้าหน้าที่และใช้อุปกรณ์ที่ได้มาตรฐานเดียวกัน จัดหาอุปกรณ์ตรวจ ที่ครอบคลุมหลายระบบ และขยายตารางบริการไปยังวัดในเขตอำเภอให้ครบทุกพื้นที่
เอกสารอ้างอิง
Ministry of Public Health. (2017). Digital health strategy 2017-2026. Nonthaburi: Ministry of Public Health, Thailand.
National Health Security Office. (2022). Telemedicine service under the Universal Coverage Scheme. Bangkok: NHSO. from https://rayong.nhso.go.th
Donabedian, A. (1980). Explorations in quality assessment and monitoring: The definition of quality and approaches to its assessment (Vol. 1). Health Administration Press.
Krejcie, R.V., & Morgan, D.W., (1970). Determining Sample Size for Research Activities. Educational and Psychological Measurement.
Deming, W. E. (1986). Out of the crisis. MIT Press.
Parasuraman, A., Zeithaml, V. A., & Berry, L. L. (1988). SERVQUAL: A multiple-item scale for assessing consumer perceptions of service quality. Journal of Retailing, 64(1), 12-40.
นัฐยา พานิชย์ดี.(2566). รูปแบบการดูแลผู้ป่วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรังโดยใช้เครือข่ายสุขภาพร่วมกับระบบการแพทย์ทางไกล อำเภอพิบูลมังสาหาร จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารวิชาการสาธารณสุขชุมชน, 29(2), 259-270. สืบค้นจาก https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ajcph/article.
Khamduang, W., et al. (2026). Prospective feasibility study of a telehealth platform for community-based NCD risk assessment by community health leaders in rural northern Thailand. PLoS ONE. from https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC13333062/
