ปัจจัยที่มีผลต่อการเปลี่ยนผ่าตัดถุงน้ำดีแบบส่องกล้องเป็นการผ่าตัดแบบเปิดหน้าท้อง โรงพยาบาลพระนารายณ์มหาราช
คำสำคัญ:
การผ่าตัดถุงน้ำดีผ่านกล้อง, การเปลี่ยนเป็นผ่าตัดเปิดหน้าท้อง, ผนังถุงน้ำดีหนา, ภาวะเม็ดเลือดขาวสูงบทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อการเปลี่ยนผ่าตัดถุงน้ำดีแบบส่องกล้องเป็นการผ่าตัดแบบเปิดหน้าท้อง ในผู้ป่วยโรงพยาบาลพระนารายณ์มหาราช เป็นการศึกษาแบบย้อนหลัง ในผู้ป่วยที่เข้ารับการผ่าตัดถุงน้ำดีผ่านกล้อง ตั้งแต่เดือนตุลาคม พ.ศ. 2562 ถึงเดือนกันยายน พ.ศ. 2567 จำนวน 226 ราย วิเคราะห์ปัจจัยที่เกี่ยวข้องโดยใช้สถิติ Binary Logistic Regression คำนวณค่า Unadjusted Odds Ratio (OR) และ Adjusted Odds Ratio (ORadj) ที่ระดับความเชื่อมั่น 95%
ผลการวิจัย: ผู้ป่วยส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง ร้อยละ 61.94 อายุเฉลี่ย ปี อัตราการเปลี่ยนจากการผ่าตัดผ่านกล้องเป็นแบบเปิดหน้าท้อง (Conversion rate) คิดเป็นร้อยละ 10.62 (24 ราย) จากการวิเคราะห์พหุคูณเพื่อควบคุมปัจจัยรบกวน พบปัจจัยทำนายอิสระ (Independent risk factors) ที่มีความสัมพันธ์กับการเปลี่ยนเป็นผ่าตัดเปิดหน้าท้องอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ () จำนวน 3 ปัจจัย ได้แก่ ภาวะผนังถุงน้ำดีหนา ≥4 mm. มีความเสี่ยงสูงสุดเป็น 4.95 เท่าของผู้ป่วยที่ผนังถุงน้ำดีไม่หนา () ภาวะเม็ดเลือดขาวสูงก่อนผ่าตัด (Leukocytosis): มีโอกาสเปลี่ยนเป็นการผ่าตัดเปิดเป็น 3.12 เท่า () ประวัติเคยผ่าตัดช่องท้อง มีโอกาสเปลี่ยนเป็นการผ่าตัดเปิดเป็น 2.88 เท่า ()
เอกสารอ้างอิง
Stinton L, Shaffer E. Epidemiology of Gallbladder Disease: Cholelithiasis and Cancer. 2020.
Agrawal R, Sood K, Agarwal B. Evaluation of Early versus Delayed Laparoscopic Cholecystectomy in Acute Cholecystitis. Surgery Research and Practice. 2015;1-7.
งานสารสนเทศ โรงพยาบาลพระนารายณ์มหาราช. สถิติโรคถุงน้ำดีและทางเดินน้ำดี. โรงพยาบาลพระนารายณ์มหาราช.;2567
อรรถพร ปฏิวงศ์ไพศาล. ปัจจัยที่มีผลต่อการเปลี่ยนผ่าตัดถุงน้ำดีแบบส่องกล้องเป็นการผ่าตัดแบบเปิดหน้าท้อง โรงพยาบาลเทพรัตน์นครราชสีมา. วารสารการแพทย์โรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา. 2563;42(2):163-72.
สรวิชญ์ คูหา. ปัจจัยเสี่ยงที่มีผลต่อการเปลี่ยนจากการผ่าตัดถุงน้ำดีผ่านกล้องเป็นการผ่าตัดเปิดหน้าท้องในโรงพยาบาลร้อยเอ็ด. วารสารวิชาการสาธารณสุข. 2565;31(4):675-84.
พงศกร ประเสริฐ. การประเมินปัจจัยเสี่ยงก่อนการผ่าตัดที่สัมพันธ์กับการผ่าตัดถุงน้ำดีผ่านกล้องที่ยากและการเปลี่ยนเป็นผ่าตัดเปิด. วารสารแพทย์เขต 4-5. 2564;40(1):89-98.
Wickramasinghe DP, Ediriweera DS, Samarasekera DN. Risk factors for conversion of laparoscopic to open cholecystectomy in a developing country. BMC Surg. 2020;20(1):182.
Tonolini M, Ravelli A, Bianco R. Imaging findings predicting conversion of laparoscopic to open cholecystectomy: A pictorial review. Insights Imaging. 2018;9(5):661-70.
Jansen S, Streekstra GJ, Go PM, Jaap Bonjer H. Gallbladder wall thickness as a predictor of intraoperative complications and conversion in laparoscopic cholecystectomy. Surg Endosc. 2017;31(11):4425-33.
Sugrue M, Sahebally SM, Ansaloni L, Zielinski MD. Grading operative findings at laparoscopic cholecystectomy-a new scoring system. World J Emerg Surg. 2015;10:14.
Rothman JP, Burcharth J, Pommergaard HC, Viereck S, Rosenberg J. Preoperative risk factors for conversion of laparoscopic cholecystectomy to open surgery: a systematic review and meta-analysis. Surg Endosc. 2016;30(5):1854-65.
Hu AS, Menon R, Gunn D, Shannon DL. Risk factors for conversion in laparoscopic cholecystectomy: a 5-year retrospective cohort study. Aust N Z J Surg. 2018;88(4):338-42.
Gupta N, Ranjan G, Arora MP, Goswami B. Validation of a scoring system to predict difficult laparoscopic cholecystectomy: A prospective study. Int J Surg. 2019;68:120-6.
Kama NA, Kologlu M, Doganay M, Reis E, Atli M, Dolapci M. Risk factors for conversion of laparoscopic cholecystectomy in patients with acute cholecystitis. Surg Endosc. 2016;30(3):961-7.
Sutcliffe RP, Hollyman M, Hodson J, Bonney S, Vohra RS, Griffiths EA. Preoperative risk factors for conversion from laparoscopic to open cholecystectomy in acute cholecystitis. Br J Surg. 2016;103(12):1681-8.
Wakabayashi G, Iwashita Y, Hibi T, Takada T, Strasberg SM, Asbun HJ, et al. Tokyo Guidelines 2018: surgical management of acute cholecystitis: safe steps in laparoscopic cholecystectomy for acute cholecystitis. J Hepatobiliary Pancreat Sci. 2018;25(1):73-86.
Vivek MA, Augustine AJ, Rao R. A comprehensive predictive scoring system for difficult laparoscopic cholecystectomy. Surg Endosc. 2014;28(2):558-67.
Rosen M, Brody F, Ponsky J. Predictive factors for conversion of laparoscopic cholecystectomy. Am J Surg. 2002;184(3):254-8.
Krejcie, R.V., & Morgan, D.W., (1970). Determining Sample Size for Research Activities. Educational and Psychological Measurement.
