ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความสำเร็จของการฟื้นคืนชีพหลังการกู้ชีพขั้นสูงในผู้ป่วยภาวะฉุกเฉิน โรงพยาบาลท่าศาลา
คำสำคัญ:
ภาวะหัวใจหยุดเต้น, การช่วยฟื้นคืนชีพ, ระบบการแพทย์ฉุกเฉินบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงพรรณนาแบบภาคตัดขวางครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการรอดชีวิตของผู้ป่วยภาวะหัวใจหยุดเต้นที่ได้รับการช่วยฟื้นคืนชีพ กลุ่มตัวอย่างคือผู้ป่วยภาวะหัวใจหยุดเต้นที่เข้ารับการรักษาในห้องฉุกเฉิน จำนวน 80 ราย เก็บรวบรวมข้อมูลจากแบบเก็บข้อมูล วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา และวิเคราะห์ความสัมพันธ์โดยใช้สถิติไคสแควร์และการวิเคราะห์ถดถอยโลจิสติก
ผลการศึกษาพบว่า ผู้ป่วยส่วนใหญ่เป็นเพศชาย อายุเฉลี่ย 61.48 ปี และมีโรคประจำตัว ภาวะหัวใจหยุดเต้นส่วนใหญ่เกิดนอกโรงพยาบาลและมีการเริ่มทำ CPR ล่าช้าเกิน 4 นาที อัตราการรอดชีวิตหลังการกู้ชีพเท่ากับร้อยละ 37.50 ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการรอดชีวิตอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ได้แก่ สถานที่เกิดเหตุ
ผู้พบเห็นเหตุการณ์ ระยะเวลาเริ่มทำ CPR รูปแบบคลื่นไฟฟ้าหัวใจ และระยะเวลาการกู้ชีพ (p < 0.05) ขณะที่ปัจจัยด้านบุคคลและปัจจัยด้านระบบบริการไม่พบความสัมพันธ์อย่างมีนัยสำคัญ ผลการวิเคราะห์แบบพหุคูณพบว่า รูปแบบคลื่นไฟฟ้าหัวใจและระยะเวลาการกู้ชีพเป็นปัจจัยทำนายการรอดชีวิตอย่างมีนัยสำคัญ โดยผู้ป่วยที่มี Shockable rhythm มีโอกาสรอดชีวิตเพิ่มขึ้น และการกู้ชีพที่ใช้เวลานานสัมพันธ์กับโอกาสรอดชีวิตที่ลดลง ดังนั้น ควรส่งเสริมการเริ่มทำ CPR อย่างรวดเร็ว พัฒนาระบบการแพทย์ฉุกเฉิน และเพิ่มประสิทธิภาพการเข้าถึงการรักษาขั้นสูง เพื่อลดระยะเวลาในการช่วยชีวิตและเพิ่มอัตราการรอดชีวิตของผู้ป่วย
เอกสารอ้างอิง
จรรฎา ภูยาฟ้า. (2566). ปัจจัยที่มีผลต่อการรอดชีวิตของผู้ป่วยหัวใจหยุดเต้นนอกโรงพยาบาลที่เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชกุฉินารายณ์ จังหวัดกาฬสินธุ์. วารสารการแพทย์ฉุกเฉินแห่งประเทศไทย, 3(2), 128–135.
จังหวัดนครศรีธรรมราช. (ม.ป.ป.). ข้อมูลการท่องเที่ยวจังหวัดนครศรีธรรมราช: ลักษณะทางกายภาพ. https://www.nakhonsithammarat.go.th/geography.php
ชญานนท์ วงศ์ลือ. (2568). ปัจจัยที่มีผลต่อการรอดชีวิตของผู้ป่วยหัวใจหยุดเต้นนอกโรงพยาบาลที่เข้ารับการรักษา ณ ห้องฉุกเฉิน โรงพยาบาลบางละมุง จังหวัดชลบุรี. วารสารการแพทย์ฉุกเฉินแห่งประเทศไทย, 5(1), 27–39.
ปพิชญา พิเชษฐบุญเกียรติ. (2564). ปัจจัยที่มีผลต่อการรอดชีวิตของผู้ป่วยหัวใจหยุดเต้นนอกโรงพยาบาลที่เข้ารับการรักษา ในโรงพยาบาลเชียงรายประชานุเคราะห์. เชียงรายเวชสาร, 13(1), 43-57.
โรงพยาบาลท่าศาลา. (2568). รายงานสถิติผู้ป่วยภาวะฉุกเฉินและการเสียชีวิตในห้องฉุกเฉิน พ.ศ. 2565–2567. นครศรีธรรมราช
สำนักบริหารการทะเบียน กรมการปกครอง. (2568). สถิติประชากรทางการทะเบียนราษฎร.
https://stat.bora.dopa.go.th/stat/statnew/statMONTH/statmonth/#/displayData
Andersen, L. W., Holmberg, M. J., Berg, K. M., Donnino, M. W., & Granfeldt, A. (2019). In-hospital cardiac arrest: A review. The Journal of the American Medical Association, 321(12), 1200–1210. https://doi.org/10.1001/jama.2019.1696
Benjamin, E. J., Muntner, P., Alonso, A., Bittencourt, M. S., Callaway, C. W., Carson, A. P., et al. (2019). Heart disease and stroke statistics—2019 update: A report from the American Heart Association. Circulation, 139(10), e56–e528.
https://doi.org/10.1161/CIR.0000000000000659
Brender, T. D., Inouye, S. K., & Gross, C. P. (2026). Artificial intelligence and bystander cardiopulmonary resuscitation—pushing forward. JAMA Internal Medicine. Advance online publication. https://doi.org/10.1001/jamainternmed.2026.1559
Cheng, A., Drennan, I. R., & Lauridsen, K. G. (2025). CPR quality data collection: Building the foundation for a cardiac arrest quality improvement program. Canadian Journal of Emergency Medicine, 27(6), 411–413. https://doi.org/10.1007/s43678-025-00939-w
Gräsner, J.-T., Wnent, J., Herlitz, J., Perkins, G. D., Lefering, R., Tjelmeland, I., Koster, R. W., Masterson, S., Rossell-Ortiz, F., Maurer, H., Böttiger, B. W., Moertl, M., Molso, P., Alihodžić, H., Hadžibegović, I., Ioannides, M., Truhlář, A., Wissenberg, M., Salov, A., Escutnaire, J., … & Bossaert, L. (2020). Survival after out-of-hospital cardiac arrest in Europe. Resuscitation, 148, 218–226.
https://doi.org/10.1016/j.resuscitation.2019.12.042
Hasselqvist-Ax, I., Riva, G., Herlitz, J., Rosenqvist, M., Hollenberg, J., Nordberg, P., Ringh, M., Jonsson, M., Axelsson, C., Lindqvist, J., Karlsson, T., & Svensson, L. (2015). Early cardiopulmonary resuscitation in out-of-hospital cardiac arrest. The New England journal of medicine, 372(24), 2307–2315. https://doi.org/10.1056/NEJMoa1405796
Kleinman, M. E., Goldberger, Z. D., Rea, T., Swor, R. A., Bobrow, B. J., Brennan, E. E., Terry, M., Hemphill, R., Gazmuri, R. J., Hazinski, M. F., & Travers, A. H. (2018). 2017 American Heart Association Focused Update on Adult Basic Life Support and Cardiopulmonary Resuscitation Quality: An Update to the American Heart Association Guidelines for Cardiopulmonary Resuscitation and Emergency Cardiovascular Care. Circulation, 137(1), e7–e13.
https://doi.org/10.1161/CIR.0000000000000539
Panchal, A. R., Bartos, J. A., Cabañas, J. G., Donnino, M. W., Drennan, I. R., Hirsch, K. G., Kudenchuk, P. J., Kurz, M. C., Lavonas, E. J., Morley, P. T., O’Neil, B. J., Peberdy, M. A., Rittenberger, J. C., Rodriguez, A. J., Sawyer, K. N., Berg, K. M., & Adult Basic and Advanced Life Support Writing Group. (2020). Part 3: Adult basic and advanced life support: 2020 American Heart Association guidelines for cardiopulmonary resuscitation and emergency cardiovascular care. Circulation, 142(16_suppl_2), S366–S468. https://doi.org/10.1161/CIR.0000000000000916
Perkins, G. D., Jacobs, I. G., Nadkarni, V. M., Berg, R. A., Bhanji, F., Biarent, D., Bossaert, L. L., Brett, S. J., Chamberlain, D., de Caen, A. R., Deakin, C. D., Finn, J. C., Gräsner, J. T., Hazinski, M. F., Iwami, T., Koster, R. W., Lim, S. H., Huei-Ming Ma, M., McNally, B. F., Morley, P. T., … Utstein Collaborators (2015). Cardiac arrest and cardiopulmonary resuscitation outcome reports: update of the Utstein Resuscitation Registry Templates for Out-of-Hospital Cardiac Arrest: a statement for healthcare professionals from a task force of the International Liaison Committee on Resuscitation (American Heart Association, European Resuscitation Council, Australian and New Zealand Council on Resuscitation, Heart and Stroke Foundation of Canada, InterAmerican Heart Foundation, Resuscitation Council of Southern Africa, Resuscitation Council of Asia); and the American Heart Association Emergency Cardiovascular Care Committee and the Council on Cardiopulmonary, Critical Care, Perioperative and Resuscitation. Circulation, 132(13), 1286–1300. https://doi.org/10.1161/CIR.0000000000000144
Perkins, G. D., Gräsner, J.-T., Semeraro, F., Olasveengen, T., Soar, J., Lott, C., Van de Voorde, P., Madar, J., Zideman, D., Mentzelopoulos, S., Bossaert, L., Greif, R., Monsieur, K., Svavarsdóttir, H., & Nolan, J. P. (2021). European Resuscitation Council Guidelines 2021: Executive summary. Resuscitation, 161, 1–60.
https://doi.org/10.1016/j.resuscitation.2021.02.003
Reynolds, J. C., Frisch, A., Rittenberger, J. C., & Callaway, C. W. (2016). Duration of resuscitation efforts. Circulation, 134(25), 2084–2094.
Sakai, T., Iwami, T., Kitamura, T., Nishiyama, C., & Kawamura, T. (2018). Survival after in-hospital cardiac arrest in Asia: Results of the Pan-Asian Resuscitation Outcomes Study. Resuscitation, 132, 25–33. https://doi.org/10.1016/j.resuscitation.2018.08.024
Soar, J., Nolan, J. P., Böttiger, B. W., Perkins, G. D., Lott, C., Carli, P., Pellis, T., Sandroni, C., Skrifvars, M. B., Smith, G. B., Sunde, K., Deakin, C. D., & Adult advanced life support section Collaborators (2015). European Resuscitation Council Guidelines for Resuscitation 2015: Section 3. Adult advanced life support. Resuscitation, 95, 100–147. https://doi.org/10.1016/j.resuscitation.2015.07.016
Suwansiri, S., Chaisirin, W., & Nuntnarumit, P. (2021). Survival rate after in-hospital cardiac arrest in Thailand: A multicenter study. Thai Journal of Critical Care Medicine, 36(4), 211–219.
Yan, S., Gan, Y., Jiang, N., Wang, R., Chen, Y., Luo, Z., Zong, Q., Chen, S., & Lv, C. (2020). The global survival rate among adult out-of-hospital cardiac arrest patients who received cardiopulmonary resuscitation: a systematic review and meta-analysis. Critical care (London, England), 24(1), 61. https://doi.org/10.1186/s13054-020-2773-2