ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันและควบคุมโรคไข้หวัดใหญ่ในผู้สูงอายุ ที่ป่วยเป็นโรคเรื้อรัง อำเภอเมือง จังหวัดพังงา
คำสำคัญ:
พฤติกรรม, การป้องกันและควบคุมโรคไข้หวัดใหญ่, ผู้สูงอายุ, โรคเรื้อรังบทคัดย่อ
การศึกษาเชิงวิเคราะห์ภาคตัดขวาง (Analytic Cross-sectional Study) มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาพฤติกรรมการป้องกันและควบคุมโรคไข้หวัดใหญ่ในผู้สูงอายุที่ป่วยเป็นโรคเรื้อรัง อำเภอเมือง จังหวัดพังงา และ 2) เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันและควบคุมโรคไข้หวัดใหญ่ในผู้สูงอายุที่ป่วยเป็นโรคเรื้อรัง อำเภอเมือง จังหวัดพังงา กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้สูงอายุที่ป่วยเป็นโรคเรื้อรัง อายุ 60-75 ปี ที่อาศัยในพื้นที่อำเภอเมือง จังหวัดพังงา จำนวน 290 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลใช้แบบสอบถามที่สร้างขึ้นจากการทบทวนวรรณกรรม ประกอบด้วย 4 ส่วน คือ ส่วนที่ 1 ข้อมูลทั่วไป ส่วนที่ 2 ความรู้โรคไข้หวัดใหญ่ ส่วนที่ 3 การรับรู้การป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ และส่วนที่ 4 พฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ เก็บรวบรวมข้อมูลโดยการตอบแบบสอบถามการวิจัย ระหว่างพฤศจิกายน 2568-มกราคม 2569 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติพรรณนา ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติอนุมาน Chi-square
ผลการวิจัย พบว่า ส่วนใหญ่กลุ่มตัวอย่างมีระดับพฤติกรรมดี ร้อยละ 54.14 รองลงมา ระดับพฤติกรรมปานกลาง ร้อยละ 28.62 และระดับพฤติกรรมไม่ดี ร้อยละ 17.24 และมีปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมสุขภาพอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ จำนวน 4 ปัจจัย ได้แก่ เพศ (p < 0.001), ประวัติการป่วยโรคไข้หวัดใหญ่ (p = 0.008), ระดับความรู้ (p < 0.001) และระดับการรับรู้เรื่องโรคไข้หวัดใหญ่ (p = 0.0276) ในขณะที่ปัจจัยด้านอายุ สถานภาพสมรส ระดับการศึกษา อาชีพ รายได้ และโรคประจำตัว ไม่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมสุขภาพอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ข้อเสนอแนะจากการวิจัยนี้ 1) ควรมีการศึกษาเชิงกึ่งทดลองโดยการพัฒนาโปรแกรมประยุกต์ใช้แนวคิดแบบแผนความเชื่อด้านสุขภาพในการส่งเสริมพฤติกรรมป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ในกลุ่มผู้สูงอายุ 2) ควรศึกษาวิจัยในด้านการมีส่วนร่วมของผู้ป่วยและชุมชนในการป้องกันและฟื้นฟูโรคไข้หวัดใหญ่ เพื่อหามาตรการในการส่งเสริมสุขภาพให้เหมาะสมกับบริบทของชุมชน
เอกสารอ้างอิง
กชกร สมมัง. (2557). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ของผู้รับบริการงานผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลพระนารายณ์มหาราช. วารสารสุขศึกษา, 37(126), 8–21.
กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2560). รายงานสถานการณ์โรค. https://odpc9.ddc.moph.go.th/hot/64-situation-44.pdf
กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2567). รายงานสถานการณ์โรคไข้หวัดใหญ่ ประเทศไทย พ.ศ. 2567 ประจำสัปดาห์ที่ 4 (28 มกราคม–3 กุมภาพันธ์ 2567). https://ddc.moph.go.th/uploads/ckeditor2/
files/DOE_flu_04.2567.pdf
กองระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค. (2568ก). ระบบเฝ้าระวังโรคดิจิทัล: สถานการณ์โรคไข้หวัดใหญ่. สืบค้นเมื่อ 30 มิถุนายน 2568, จาก https://dvis3.ddc.moph.go.th/t/DDC_CENTER_DOE/views/DDS2/sheet33
กองระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค. (2568ข). รายงานสถานการณ์โรคไข้หวัดใหญ่ ประเทศไทย พ.ศ. 2568 ประจำสัปดาห์ที่ 25 (15–21 มิถุนายน 2568). https://ddc.moph.go.th/uploads/ckeditor2//files/DOE_flu_25.2568.pdf
จักรกฤษณ์ ปานแก้ว, จิตติ หาญประเสริฐพงษ์, และพัชราภรณ์ ไกรนรา. (2569). ปัจจัยที่มีผลต่อการไม่รับบริการฉีดวัคซีนป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ของผู้สูงอายุ 70 ปีขึ้นไป ในพื้นที่กรุงเทพมหานคร. วารสารสถาบันป้องกันควบคุมโรคเขตเมือง, 11(1), 39–54.
จุฑาทิพย์ อินทรสูต. (2567). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ในบุคลากรของโรงพยาบาลกำแพงเพชร จังหวัดกำแพงเพชร. วารสารวิจัยและวิชาการสาธารณสุขจังหวัดพิจิตร, 5(1), 16–26.
โชติพงศ์ ศรีวงษ์, เจษฎา คุณโน, และฐิตาภรณ์ เหลืองวิลัย. (2569). ความรู้ ทัศนคติ และพฤติกรรมในการป้องกันตนเองจากโรคไข้หวัดใหญ่ของกลุ่มวัยก่อนสูงอายุและกลุ่มวัยผู้สูงอายุ ในพื้นที่กรุงเทพมหานคร. วารสารสถาบันป้องกันควบคุมโรคเขตเมือง, 11(1), 15–26.
พิชามญชุ์ หาญเจริญกิจ, สุมาลี เลิศมัลลิกาพร, และวิลาวัณย์ เตือนราษฎร์. (2565). ความรู้และการปฏิบัติในการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ของผู้สูงอายุในชุมชน. พยาบาลสาร มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 49(1), 175–185.
วาสินี พลนุ้ย, นันทนา จันทร์แจ่มศรี, และนิศากร ตันติวิบูลชัย. (2568). ความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมการป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาตอนปลายและชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น ในเขตพื้นที่อำเภอถลาง จังหวัดภูเก็ต. วารสารวิชาการสาธารณสุขชุมชน, 11(3), 104–116.
วิมลรัตน์ รุณแสง. (2568). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ในผู้สูงอายุ อำเภอนาบอน จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารวิชาการเพื่อการพัฒนาระบบสุขภาพปฐมภูมิและสาธารณสุข, 3(3), 594–606.
ศิรินทรา อินโกสุม, วุธิพงศ์ ภักดีกุล, และวรินท์มาศ เกษทองมา. (2569). ผลของวัคซีนไข้หวัดใหญ่ต่อการเข้ารักษาในโรงพยาบาลของผู้ป่วยไข้หวัดใหญ่ในจังหวัดสกลนคร. วารสารสถาบันบำราศนราดูร, 20(1), 33–44. https://doi.org/10.14456/jbidi.2026.4
Bureau of Epidemiology, Department of Disease Control. (2020). Annual epidemiological surveillance report. Ministry of Public Health. https://r8506.moph.go.th
Trent, M. J., Salmon, D. A., & MacIntyre, C. R. (2021). Using the health belief model to identify barriers to seasonal influenza vaccination among Australian adults in 2019. Influenza and Other Respiratory Viruses, 15(5), 678–687. https://doi.org/10.1111/irv.12843
World Health Organization. (2025, February 28). Influenza (seasonal). https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/influenza-(seasonal)
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.