ประสิทธิผลของโปรแกรมการเฝ้าระวังและควบคุมป้องกันโรคอุจจาระร่วงและอาหารเป็นพิษโดยอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ในจังหวัดพังงา

บทคัดย่อ

บทนำ: โรคอุจจาระร่วงและอาหารเป็นพิษเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญ ซึ่งสามารถป้องกันและควบคุมได้ด้วยการเฝ้าระวังโรคที่มีประสิทธิภาพ อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) มีบทบาทสำคัญในการดำเนินงานด้านการเฝ้าระวังและป้องกันโรคในระดับชุมชน การพัฒนาโปรแกรมที่ช่วยเสริมสร้างศักยภาพของ อสม. จึงมีความจำเป็นต่อการลดความเสี่ยงของการเกิดโรคดังกล่าวในพื้นที่

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาประสิทธิผลของโปรแกรมการเฝ้าระวังและควบคุมป้องกันโรคอุจจาระร่วงและอาหารเป็นพิษโดยอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในจังหวัดพังงา

วิธีการศึกษา: การวิจัยนี้เป็นการวิจัยกึ่งทดลองแบบสองกลุ่ม วัดก่อนและหลังการทดลอง ระยะเวลาดำเนินการ 12 สัปดาห์ กลุ่มตัวอย่างเป็นอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านจำนวน 70 คน แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง 35 คน จากอำเภอท้ายเหมือง และกลุ่มเปรียบเทียบ 35 คน จากอำเภอตะกั่วทุ่ง เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ แบบสอบถามความรู้ ทัศนคติ และการปฏิบัติในการเฝ้าระวังโรค และแบบประเมินความพึงพอใจต่อโปรแกรม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา และสถิติ Independent samples t-test

ผลการศึกษา: ผลการวิจัยพบว่า หลังการทดลองกลุ่มทดลองมีคะแนนเฉลี่ยด้านความรู้ ทัศนคติ และการปฏิบัติเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ โดยเฉพาะด้านการปฏิบัติ ในขณะที่กลุ่มเปรียบเทียบไม่พบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ ความพึงพอใจต่อโปรแกรมอยู่ในระดับสูงทุกด้าน โดยด้านประสิทธิผลของโปรแกรมได้รับคะแนนสูงสุด

สรุปผลการศึกษา: โปรแกรมการเฝ้าระวังและควบคุมป้องกันโรคอุจจาระร่วงและอาหารเป็นพิษมีประสิทธิผลในการพัฒนาศักยภาพของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน และสามารถนำไปขยายผลในพื้นที่อื่นที่มีบริบทใกล้เคียงกันได้