การศึกษาการประเมินสุขภาพผู้สูงอายุในอำเภอเขาชัยสน: งานวิจัยแบบผสมผสาน

ผู้แต่ง

  • อนงค์ ภิบาล คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ พัทลุง
  • มุขรินทร์ ทองหอม คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ พัทลุง
  • มาลี คำคง คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ พัทลุง

คำสำคัญ:

ผู้สูงอายุ,, การประเมินสุขภาพ, , การวิจัยแบบผสมผสาน, , ทฤษฎีผู้สูงอายุ

บทคัดย่อ

บทนำ: ประเทศไทยกำลังเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุอย่างรวดเร็ว การส่งเสริมสุขภาพและคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุจึงเป็นเรื่องสำคัญที่ต้องได้รับความใส่ใจอย่างรอบด้าน

วัตถุประสงค์ : เพื่อประเมินสุขภาพของผู้สูงอายุในอำเภอเขาชัยสน จังหวัดพัทลุง

วิธีการศึกษา: ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน (Mixed-Methods) กลุ่มเป้าหมายคือผู้สูงอายุอายุ ≥60 ปี อาศัยในพื้นที่ ≥6 เดือน จำนวน 60 คน (ชาย 20 คน หญิง 40 คน) คัดเลือกแบบเจาะจง การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่ามัธยฐาน ส่วนเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหาแบบ Thematic Analysis

ผลการศึกษา: พบว่าด้านความสามารถในการดำเนินชีวิตประจำวัน (ADL) พบว่าร้อยละ 81.7 อยู่ในระดับปานกลาง และร้อยละ 16.6 อยู่ในระดับดีมาก ส่วนการคัดกรองสติปัญญา (MMSE) พบว่าร้อยละ 83.3 อยู่ในเกณฑ์ปกติ ร้อยละ 15 มีความบกพร่องเล็กน้อย และร้อยละ 1.7 มีความบกพร่องมาก ผลการประเมินความพึงพอใจ/คุณภาพชีวิตโดยรวมมีค่าเฉลี่ย(x̄ = 4.0, SD = 0.7) แสดงว่าผู้สูงอายุส่วนใหญ่พึงพอใจกับคุณภาพชีวิตของตนเองในระดับมากถึงมากที่สุด ข้อมูลเชิงคุณภาพมีประเด็นสำคัญ 3 ด้าน ได้แก่ การเผชิญความเสื่อมถอยทางกายและการจัดการโรคเรื้อรัง การสร้างสุขภาวะทางจิตใจผ่านกิจกรรมที่มีความหมาย และการธำรงบทบาททางสังคมและอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรม

สรุปผลการศึกษา: การศึกษาพบว่าผู้สูงอายุส่วนใหญ่มีสุขภาพอยู่ในระดับปานกลางถึงดี และพึงพอใจกับคุณภาพชีวิตของตนเองในระดับมาก ข้อมูลเชิงคุณภาพชี้ถึงความสำคัญของการดูแลสุขภาพกาย-ใจ และการมีส่วนร่วมทางสังคมอย่างต่อเนื่อง

เอกสารอ้างอิง

กาญจนา นิ่มสุนทร, สัณณ์ภณ ตะพังพินิจการ, วิภาพร คุณพาที, & สนธยา ลาเตะ. (2567). ปัจจัยที่ส่งผลต่อภาวะสุขภาพจิตของผู้สูงอายุในตำบลไทรใหญ่ อำเภอไทรน้อย จังหวัดนนทบุรี. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน, 9(5), 715–724.

กรมอนามัย. (2565). กรมอนามัย. https://anamai.moph.go.th/th

ฉัฐสิณี หาญกิตติชัย. (2567). ศักยภาพเกษตรกรสูงวัยเพื่อการส่งเสริมงานเคหกิจเกษตร. วารสารเกษตร มสธ., 6(1), 19–27.

ปิยวรรณ ลิขิตสันติกุล, กุลภา กาญจนบัตร, & กิตติพงษ์ สันติกุล. (2565). สภาพปัญหาสุขภาพและพฤติกรรมสุขภาพของผู้สูงอายุในชุมชนชนบทแห่งหนึ่งในจังหวัดนครราชสีมา. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 31(3), 397–408.

ธีรา ด่านประเสริฐชัย, ณัฐฐาพร สุขแย้ม, วดีรัตนา จันทร์ประสิทธิ์, พวงเพชร ส้มทอง, & นันทพันธ์ คดคง. (2565). ภูมิปัญญากับการพัฒนาท้องถิ่น. วารสารรามคำแหงฉบับรัฐประศาสนศาสตร์, 5(1), 48–70.

ศุภนารี วรรณพงษ์, & จงรักษ์ หงษ์งาม. (2561). ปัจจัยที่มีผลต่อความสุขในชีวิตของผู้สูงอายุกรณีศึกษาอำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น: Factors affecting life happiness of elderly people: An empirical study in Amphoe Muang, Khon Kaen Province. Journal of Applied Economics and Management Strategy, 5(2), 21–32.

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2567). สำนักงานสถิติแห่งชาติ. https://www.nso.go.th/nsoweb/index

Bowling, N. A., Khazon, S., Alarcon, G. M., Blackmore, C. E., Bragg, C. B., Hoepf, M. R., & Li, H. (2017). Building better measures of role ambiguity and role conflict: The validation of new role stressor scales. Work & Stress, 31(1), 1–23.

Diener, E., Oishi, S., & Tay, L. (2018). Advances in subjective well-being research. Nature Human Behaviour, 2(4), 253–260.

McFarland, M. R. (2011). Madeleine M. Leininger: Theory of cultural care diversity and universality. In Modelos y teorías en enfermería (pp. 454–479).

Miller, C. A. (2021). Nursing for wellness in older adults. Lippincott Williams & Wilkins.

World Health Organization. (2022). World Health Organization. https://www.who.int/

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

31-12-2025

รูปแบบการอ้างอิง

ภิบาล อ. ., ทองหอม ม. ., & คำคง ม. . (2025). การศึกษาการประเมินสุขภาพผู้สูงอายุในอำเภอเขาชัยสน: งานวิจัยแบบผสมผสาน. วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพและสาธารณสุข วชิระภูเก็ต, 5(2), 135–148. สืบค้น จาก https://he03.tci-thaijo.org/index.php/VCHPK/article/view/4775

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิชาการ