การพัฒนาแนวทางส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัดในผู้ป่วยผ่าตัดมะเร็งลำไส้ใหญ่และทวารหนัก ผ่านกล้อง โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชท่าบ่อ Development of Guidelines for Enhanced Recovery after Laparoscopic Colorectal Cancer Surgery Patient in Thabo Crown Prince Hospital

Main Article Content

สมศักดิ์ บุญหาร พบ.
อรพรรณ สุวรรณวลัยกร พย.บ

บทคัดย่อ

                การวิจัยเชิงปฏิบัติการนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาและศึกษาผลของการพัฒนาแนวทางส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัดมะเร็งลำไส้ใหญ่และทวารหนักผ่านกล้อง โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชท่าบ่อ กลุ่มตัวอย่างได้มาจากการคัดเลือกแบบเฉพาะเจาะจงกับบุคคลากรที่เกี่ยวข้องในการดูแลผู้ป่วย จำนวน 39 คน และผู้ป่วยมะเร็งลำไส้ใหญ่และทวารหนักที่ได้รับการผ่าตัดผ่านกล้อง จำนวน 27 คน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสัมภาษณ์ แนวคำถามในการสนทนากลุ่ม แบบประเมินความเหมาะสม แบบประเมินผลการปฏิบัติ และแบบประเมินผลลัพธ์ในการดูแลผู้ป่วย วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์เชิงเนื้อหา ทำการศึกษาระหว่างเดือนเมษายนพ.ศ. 2567 – เดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ.2568


                 ผลการวิจัย แนวทางที่พัฒนาขึ้นประกอบด้วย 4 ระยะ 25 กิจกรรม ได้แก่ 1) ระยะ Pre-Operative 9 กิจกรรม ครอบคลุมการให้ข้อมูล การประเมินภาวะสุขภาพและโภชนาการ การเตรียมตัวผ่าตัด และการหลีกเลี่ยงการงดอาหารนานเกินไป 2) ระยะ Intra-Operative 6 กิจกรรม เน้นการผ่าตัดผ่านกล้อง การจัดการสารน้ำที่เหมาะสม และการรักษาอุณหภูมิร่างกาย 3) ระยะ Post-Operative 7 กิจกรรม ส่งเสริมการเคลื่อนไหว การฝึกหายใจ การรับประทานอาหารเร็ว การระงับปวด และการป้องกันคลื่นไส้อาเจียน และ 4) ระยะ Discharge 3 กิจกรรม การให้ข้อมูลครบถ้วนและติดตามผลอย่างต่อเนื่อง ผลการนำไปปฏิบัติ พบว่า บุคลากรปฏิบัติตามแนวทางได้ร้อยละ 97.07 มีความเหมาะสมระดับมากถึงมากที่สุด (x̄ = 4.23-4.59, SD = 0.28-0.64) ผู้ป่วยมีจำนวนวันนอนเฉลี่ย 7.16 วัน ลดลงจาก 13 วัน ไม่พบภาวะติดเชื้อแผลผ่าตัด พบภาวะรอยต่อลำไส้รั่ว 1 ราย และไม่มีผู้เสียชีวิต


                   แนวทางส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัดที่พัฒนาขึ้นมีความเหมาะสมและสามารถนำไปใช้ได้จริง ส่งผลให้ระยะเวลานอนโรงพยาบาลลดลง ลดภาวะแทรกซ้อน และส่งเสริมคุณภาพการดูแลผู้ป่วยมะเร็งลำไส้ใหญ่และทวารหนักที่ผ่าตัดผ่านกล้องได้อย่างมีประสิทธิภาพ


 

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
บุญหาร พบ. ส. ., & สุวรรณวลัยกร พย.บ อ. . (2025). การพัฒนาแนวทางส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัดในผู้ป่วยผ่าตัดมะเร็งลำไส้ใหญ่และทวารหนัก ผ่านกล้อง โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชท่าบ่อ: Development of Guidelines for Enhanced Recovery after Laparoscopic Colorectal Cancer Surgery Patient in Thabo Crown Prince Hospital. วารสารวิจัยสุขภาพโรงพยาบาลและชุมชน, 3(3), 98–111. สืบค้น จาก https://he03.tci-thaijo.org/index.php/pthjo/article/view/4423
ประเภทบทความ
Research articles

เอกสารอ้างอิง

National Comprehensive Cancer Network. NCCN Clinical Practice Guidelines in Oncology Rectal Cancer Version 2 [Online]. [Cited 2020 March 3]. Available from: http//www.nccn.org/profestionals/physician_gls/pdf/rectalpdf.

Sutthajit,L., Pornprom,M.,& Pornchai,O. Surgery evolves in Cancer. Bangkok: Bangkok Medical News 2016; (In Thai)

Biondi A, Grosso G, Mistretta A, Marventano S, Toscano, Drago F, and et al. Laparoscopic vs open approach for colorectal cancer: Single-center results of 587 cases. Surge Laparosc Endosc Percutan Tech 2016; (26)3: e62-68.

Bartels SA, Vlug MS,Ubbink DT, Bemelman WA. Quality of life after laparoscopic and open colorectal surgery. Asystemic review, World J Gastroenteral 2010; 16(40): 5035-41

ญานพล ตาลสุข, รัฐพร ตั้งเพียร. ผลการผ่าตัดมะเร็งลำไส้ใหญ่ส่วนปลายและลำไส้ตรงในผู้ป่วยสูงอายุระหว่างการผ่าตัดแบบผ่านกล้องกับแบบเปิดหน้าท้องโดยศัลยแพทย์ทั่วไป. พุทธชินราชเวชสาร2563; 37(1): 35-41.

ขวัญหทัย ช้างใหญ่. มะเร็งลำไส้ใหญ่และทวารหนัก: การพัฒนาระบบการดูแลและบูรณาการความร่วมมือของสหวิชาชีพ. วารสารพยาบาลตำรวจ 2557; (6)1: 230-246.

Alon D Altman, et all. Enhanced recovery after surgery: implementing a new standard of surgical care. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6488471/

Gustafsson, U.O. Guidelines for perioperative Care in Elective Colorectal Surgery: Enhanced Recovery after Surgery (ERAS) Society Recommendations: 2018. World Journal of Surgery 2019; 659-695.

โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชท่าบ่อ.รายงานผู้ป่วยเข้ารับการผ่าตัดมะเร็งลำไส้ใหญ่ปีงบประมาณ 2566, สืบค้นเมื่อ 20 พฤศจิกายนพ.ศ.2567

Kemmis, S.and R. Mc Taggart. He Action Research Planner. Geelong Deakin University Press 1990; 2(1): 15-23.

กรมการแพทย์กระทรวงสาธารณสุข.เครื่องมือการประเมินคุณภาพแนวทางปฏิบัติสำหรับการวิจัยและการ

ประเมินผล AGREE-IIฉบับภาษาไทย2556: สถาบันวิจัยและประเมินเทคโนโลยีทางการแพทย์.

นรลักษณ์ เสน่หา, ทิพา ต่อสกุลแก้ว, วัลย์ลดา ฉันท์เรืองวณิชย์, วิทูร ชินสว่างวัฒนกุล. ปัจจัยทำนายคุณภพการฟื้นตัวในผู้ป่วยมะเร็งลำไส้ใหญ่และลำไส้ตรงหลังผ่าตัดผ่านกล้อง. วารสารสภาการพยาบาล 2558; 30(4): 32-44 .

ศิริพรรณ ภมรพล,ทิพา ต่อสกุลแก้ว, สุวิมล กิมปี, เชิดศักดิ์ ไอยมณีรัตน์.ปัจจัยทำนายการฟนตัวด้านการทำหน้าที่ของลำไส้ในผู้ป่วยภายหลังผ่าตัดตัดต่อลำไส้ใหญ่และลำไส้ตรงแบบเปิดช่องท้อง. วารสารสมาคมรังสีรักษาและมะเร็งวิทยาแหงประเทศไทย 2556; (19)1 :38-46.

Tan, K. Y., Tan, P., & Tan, L. A collaborative transdisciplinary “geriatric surgery service” ensures consistent successful outcomes in elderly colorectal surgery. Cochrane Database Syst 2011; Rev (2): CD007635.

นิภาพร นาคพรหม, สมใจ พุทธาพิทักษ์ผล, ศุภพงศ์ เกษตรสุนทร. การพัฒนาโปรแกรมส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัดมะเร็งลำไส้ใหญ่และทวารหนักแผนกศัลยกรรม โรงพยาบาลสุราษฎร์ธานี. วารสารวิจัยและนวัตกรรมทางสุขภาพ 2566; 6(2): 1-15.

Sorawat Janwanitchsthaporn, Jirapomg Intarasompun. Simplified ERAS Program for Elective Colorectal Surgery at Suratthani Hospital. The Thai Journal of Surgery 2020; 41(3):79-83.

Lau, C.S. Enhanced Recovery after Surgery Programs Improve Patient Outcome and Recovery: Ameta analysis Worled Journal Surgery 2017; 899-913.