ปัจจัยที่มีผลต่อการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ในทีมหมอครอบครัว ตำบลนาหมอบุญ อำเภอจุฬาภรณ์ จังหวัดนครศรีธรรมราช

Pathana Poonpanang

Authors

Pathana Poonpanang โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านกาโห่เหนือ อำเภอจุฬาภรณ์ จังหวัดนครศรีธรรมราช

Keywords:

Village Health Volunteers, Role Perception, Work Motivation

Abstract

This cross-sectional analytical study aimed to examine the levels of role perception, work motivation, and performance among Village Health Volunteers (VHVs) within Family Care Teams, and to identify factors influencing their performance in Na Mo Bun Subdistrict, Chulabhorn District, Nakhon Si Thammarat Province. The sample consisted of 96 VHVs drawn from a population of 132 using simple random sampling without replacement. Data were collected using a four-part questionnaire covering general characteristics, role perception, work motivation, and performance within Family Care Teams. The questionnaire had an Index of Item-Objective Congruence (IOC) of 0.75 and an overall reliability coefficient of 0.724. Data were analyzed using descriptive statistics and multiple linear regression analysis.

The results showed that all participants had a high level of role perception (100.00%; Mean = 4.55, SD = 0.43). Most participants had a high level of work motivation (91.67%; Mean = 4.23, SD = 0.53) and a high level of performance within Family Care Teams (91.67%; Mean = 4.33, SD = 0.53). Role perception and work motivation jointly significantly predicted VHV performance (F = 39.058, p < 0.001), explaining 45.70% of the variance in performance (R² = 0.457). Work motivation was the strongest predictor (Beta = 0.429), followed by role perception (Beta = 0.335). These findings suggest that promoting role clarity and strengthening work motivation among VHVs may contribute to improved performance within Family Care Teams.

References

กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ. (2565). คู่มือ อสม. “สมาร์ท อสม. และ อสม. หมอประจำบ้าน” ปีงบประมาณ 2565.

น้อมจิต ศรีราช, สุพัฒน์ กองศรีมา, นครินทร์ ประสิทธิ์, พีรยุทธ แสงตรีสุ, ณัฐพร นิจธรรมสกุล, ภูวนาถ ศรีสุธรรม, และอัมภาวรรณ นนทมาตย์. (2567). แรงจูงใจที่มีผลต่อการปฏิบัติงานหมอประจำบ้านของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน อำเภอหนองวัวซอ จังหวัดอุดรธานี. วารสารวิชาการสุขภาพภาคเหนือ, 11(1), 83–99.

นิรมล รัตนสุภา. (2569). ปัจจัยที่มีผลต่อการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในตำบลหนองหงส์ อำเภอทุ่งสง จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารวิจัยสุขภาพปฐมภูมิ, 2(1), e7250.

พิมลกานต์ ติ๊บบุญศรี, และวิราสิริริ์ วสีวีรสิว์. (2566). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการปฏิบัติงานส่งเสริมสุขภาพผู้สูงอายุของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน อำเภอแก่งคอย จังหวัดสระบุรี. วารสารวิชาการสาธารณสุขชุมชน, 9(3), 113–124.

พระราชบัญญัติระบบสุขภาพปฐมภูมิ พ.ศ. 2562. (2562, 30 เมษายน). ราชกิจจานุเบกษา, 136(56 ก), 165–185.

ยุทธนา แยบคาย, และปราโมทย์ วงศ์สวัสดิ์. (2563). การปฏิบัติงานตามบทบาทที่สำคัญของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน. วารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า จันทบุรี, 31(2), 269–279.

ยุทธนา แยบคาย, และปราโมทย์ วงศ์สวัสดิ์. (2566). รูปแบบการพัฒนาผลการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน. วารสารแพทย์นาวี, 50(3), 651–668.

รักษ์สุดา หยวกทอง, และยุทธนา แยบคาย. (2569). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการปฏิบัติงานตามสมรรถนะหลักของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน เขตสุขภาพที่ 3. วารสารพยาบาลกระทรวงสาธารณสุข, 36(2), 159–173.

วิระดา เสือมาก, และประภาเพ็ญ สุวรรณ. (2566). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการปฏิบัติงานตามบทบาทหน้าที่ของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในพื้นที่เทศบาลตำบลวิชิต อำเภอเมืองภูเก็ต จังหวัดภูเก็ต. วารสารสาธารณสุขและสุขภาพศึกษา, 3(2), 14–31.

อัญญารัตน์ แสงศรี. (2567). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการปฏิบัติงานควบคุมและป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรังของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ตำบลเขาน้อย อำเภอสิชล จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารการสร้างเสริมสุขภาพไทย, 3(3).

Colvin, C. J., Hodgins, S., & Perry, H. B. (2021). Community health workers at the dawn of a new era: 8. Incentives and remuneration. Health Research Policy and Systems, 19(Suppl 3), 106. https://doi.org/

1186/s12961-021-00750-w

Gadsden, T., Mabunda, S. A., Palagyi, A., Maharani, A., Sujarwoto, S., Baddeley, M., & Jan, S. (2021). Performance-based incentives and community health workers’ outputs, a systematic review. Bulletin of the World Health Organization, 99(11), 805–818. https://doi.org/10.2471/BLT.20.285218

Glenton, C., Javadi, D., & Perry, H. B. (2021). Community health workers at the dawn of a new era: 5. Roles and tasks. Health Research Policy and Systems, 19(Suppl 3), 128. https://doi.org/

1186/s12961-021-00748-4

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308

Pagaiya, N., Noree, T., Hongthong, P., Gongkulawat, K., Padungson, P., & Setheetham, D. (2021). From village health volunteers to paid care givers: The optimal mix for a multidisciplinary home health care workforce in rural Thailand. Human Resources for Health, 19, Article 2. https://doi.org/

1186/s12960-020-00542-3

Wongpreedee, A., & Sudhipongpracha, T. (2024). Street-level quasi-bureaucracy and professional discretion: How transformational leadership and public service motivation influence village health volunteers’ professional discretion. International Journal of Sociology and Social Policy, 44(3/4), 390–407. https://doi.org/10.1108/IJSSP-04-2023-0083

Yaebkai, Y., & Wongsawat, P. (2022). Factors affecting performance of village health volunteers in Sukhothai, Thailand. Journal of Public Health and Development, 20(1), 120–131. https://doi.org/10.55131/jphd/2022/200110