ปัจจัยที่มีผลต่อการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ในทีมหมอครอบครัว ตำบลนาหมอบุญ อำเภอจุฬาภรณ์ จังหวัดนครศรีธรรมราช
คำสำคัญ:
อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน, การรับรู้บทบาทหน้าที่, แรงจูงใจในการปฏิบัติงานบทคัดย่อ
การวิจัยเชิงวิเคราะห์แบบภาคตัดขวางนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระดับการรับรู้บทบาทหน้าที่ แรงจูงใจในการปฏิบัติงาน และการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในทีมหมอครอบครัว รวมทั้งวิเคราะห์ปัจจัยที่มีผลต่อการปฏิบัติงานในตำบลนาหมอบุญ อำเภอจุฬาภรณ์ จังหวัดนครศรีธรรมราช กลุ่มตัวอย่างเป็น อสม. จำนวน 96 คน จากประชากร 132 คน คัดเลือกด้วยการสุ่มอย่างง่ายแบบไม่ใส่คืน เครื่องมือเป็นแบบสอบถาม 4 ส่วน ได้แก่ ข้อมูลทั่วไป การรับรู้บทบาทหน้าที่ แรงจูงใจในการปฏิบัติงาน และการปฏิบัติงานในทีมหมอครอบครัว มีค่า IOC เท่ากับ 0.75 และค่าความเที่ยงโดยรวมเท่ากับ 0.724 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและการถดถอยเชิงเส้นพหุคูณ
ผลการวิจัยพบว่า การรับรู้บทบาทหน้าที่อยู่ในระดับมาก ร้อยละ 100.00 (Mean = 4.55, SD = 0.43) แรงจูงใจในการปฏิบัติงานอยู่ในระดับมาก ร้อยละ 91.67 (Mean = 4.23, SD = 0.53) และการปฏิบัติงานในทีมหมอครอบครัวอยู่ในระดับมาก ร้อยละ 91.67 (Mean = 4.33, SD = 0.53) การรับรู้บทบาทหน้าที่และแรงจูงใจสามารถร่วมกันพยากรณ์การปฏิบัติงานได้อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (F = 39.058, p < 0.001) และอธิบายความแปรปรวนได้ร้อยละ 45.70 (R² = 0.457) โดยแรงจูงใจมีน้ำหนักในการพยากรณ์สูงที่สุด (Beta = 0.429) รองลงมาคือการรับรู้บทบาทหน้าที่ (Beta = 0.335) ดังนั้น ควรส่งเสริมความชัดเจนในบทบาทและแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของ อสม. เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานในทีมหมอครอบครัว
เอกสารอ้างอิง
กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ. (2565). คู่มือ อสม. “สมาร์ท อสม. และ อสม. หมอประจำบ้าน” ปีงบประมาณ 2565.
น้อมจิต ศรีราช, สุพัฒน์ กองศรีมา, นครินทร์ ประสิทธิ์, พีรยุทธ แสงตรีสุ, ณัฐพร นิจธรรมสกุล, ภูวนาถ ศรีสุธรรม, และอัมภาวรรณ นนทมาตย์. (2567). แรงจูงใจที่มีผลต่อการปฏิบัติงานหมอประจำบ้านของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน อำเภอหนองวัวซอ จังหวัดอุดรธานี. วารสารวิชาการสุขภาพภาคเหนือ, 11(1), 83–99.
นิรมล รัตนสุภา. (2569). ปัจจัยที่มีผลต่อการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในตำบลหนองหงส์ อำเภอทุ่งสง จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารวิจัยสุขภาพปฐมภูมิ, 2(1), e7250.
พิมลกานต์ ติ๊บบุญศรี, และวิราสิริริ์ วสีวีรสิว์. (2566). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการปฏิบัติงานส่งเสริมสุขภาพผู้สูงอายุของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน อำเภอแก่งคอย จังหวัดสระบุรี. วารสารวิชาการสาธารณสุขชุมชน, 9(3), 113–124.
พระราชบัญญัติระบบสุขภาพปฐมภูมิ พ.ศ. 2562. (2562, 30 เมษายน). ราชกิจจานุเบกษา, 136(56 ก), 165–185.
ยุทธนา แยบคาย, และปราโมทย์ วงศ์สวัสดิ์. (2563). การปฏิบัติงานตามบทบาทที่สำคัญของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน. วารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า จันทบุรี, 31(2), 269–279.
ยุทธนา แยบคาย, และปราโมทย์ วงศ์สวัสดิ์. (2566). รูปแบบการพัฒนาผลการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน. วารสารแพทย์นาวี, 50(3), 651–668.
รักษ์สุดา หยวกทอง, และยุทธนา แยบคาย. (2569). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการปฏิบัติงานตามสมรรถนะหลักของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน เขตสุขภาพที่ 3. วารสารพยาบาลกระทรวงสาธารณสุข, 36(2), 159–173.
วิระดา เสือมาก, และประภาเพ็ญ สุวรรณ. (2566). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการปฏิบัติงานตามบทบาทหน้าที่ของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในพื้นที่เทศบาลตำบลวิชิต อำเภอเมืองภูเก็ต จังหวัดภูเก็ต. วารสารสาธารณสุขและสุขภาพศึกษา, 3(2), 14–31.
อัญญารัตน์ แสงศรี. (2567). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการปฏิบัติงานควบคุมและป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรังของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ตำบลเขาน้อย อำเภอสิชล จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารการสร้างเสริมสุขภาพไทย, 3(3).
Colvin, C. J., Hodgins, S., & Perry, H. B. (2021). Community health workers at the dawn of a new era: 8. Incentives and remuneration. Health Research Policy and Systems, 19(Suppl 3), 106. https://doi.org/
1186/s12961-021-00750-w
Gadsden, T., Mabunda, S. A., Palagyi, A., Maharani, A., Sujarwoto, S., Baddeley, M., & Jan, S. (2021). Performance-based incentives and community health workers’ outputs, a systematic review. Bulletin of the World Health Organization, 99(11), 805–818. https://doi.org/10.2471/BLT.20.285218
Glenton, C., Javadi, D., & Perry, H. B. (2021). Community health workers at the dawn of a new era: 5. Roles and tasks. Health Research Policy and Systems, 19(Suppl 3), 128. https://doi.org/
1186/s12961-021-00748-4
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308
Pagaiya, N., Noree, T., Hongthong, P., Gongkulawat, K., Padungson, P., & Setheetham, D. (2021). From village health volunteers to paid care givers: The optimal mix for a multidisciplinary home health care workforce in rural Thailand. Human Resources for Health, 19, Article 2. https://doi.org/
1186/s12960-020-00542-3
Wongpreedee, A., & Sudhipongpracha, T. (2024). Street-level quasi-bureaucracy and professional discretion: How transformational leadership and public service motivation influence village health volunteers’ professional discretion. International Journal of Sociology and Social Policy, 44(3/4), 390–407. https://doi.org/10.1108/IJSSP-04-2023-0083
Yaebkai, Y., & Wongsawat, P. (2022). Factors affecting performance of village health volunteers in Sukhothai, Thailand. Journal of Public Health and Development, 20(1), 120–131. https://doi.org/10.55131/jphd/2022/200110
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
