Factors Associated with Rabies Prevention Behaviors among Pet Owners in the Area of Ban Nam Thuam Subdistrict Health Promoting Hospital, Khe Subdistrict, Uthumphon Phisai District, Sisaket Province
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
This cross-sectional descriptive research aimed to examine factors associated with rabies prevention behaviors among pet owners in the area of Ban Nam Thuam Subdistrict Health Promoting Hospital, Khe Subdistrict, Uthumphon Phisai District, Sisaket Province. The sample consisted of 186 pet owners selected through simple random sampling. Data were collected using a questionnaire that was validated by experts, with item-objective congruence (IOC) values ranging from 0.67 to 1.00. The knowledge questionnaire demonstrated good reliability (KR-20 = 0.81), and Cronbach's alpha coefficients for attitude, health belief model perception, cues to action, and behavior questionnaires were 0.84, 0.86, 0.79, and 0.88, respectively. Data were analyzed using descriptive statistics, independent samples t-test, one-way ANOVA, and Pearson's product-moment correlation coefficient.
The results revealed that the majority of participants were female (56.99%), with a mean age of 44.27 years, and most were farmers (47.85%). Overall rabies knowledge was at a moderate level (x̄= 14.13 out of 20, SD = 2.47), attitude toward prevention was at a good level (x̄= 4.12 out of 5.00, SD = 0.58), health belief model perception was at a high level (x̄= 3.82 out of 5.00, SD = 0.56), cues to action were at a high level (x̄= 3.77 out of 5.00, SD = 0.71), and overall rabies prevention behavior was at a good level (x̄= 3.55 out of 5.00, SD = 0.69). Factors significantly associated with rabies prevention behaviors included educational level, occupation, rabies-related experience, type and number of pets, age, monthly income, knowledge, attitude, perceived benefits, perceived barriers, perceived susceptibility, perceived severity, and cues to action. Perceived benefits of preventive practices showed the strongest positive correlation with rabies prevention behaviors (r = 0.61, p < 0.001). Gender was not significantly associated with rabies prevention behaviors.
The findings suggest that improving rabies prevention behaviors among pet owners in semi-rural agricultural communities of Uthumphon Phisai District should focus on enhancing perceived benefits, developing positive attitudes, and simultaneously reducing barriers to service access. Public health personnel and village health volunteers should serve as the primary cues to action, while practical skill-based health education programs should be developed targeting high-risk groups, particularly those with low educational levels, farmers, and individuals with no prior rabies-related experience.
Article Details
เนื้อหาและข้อมูล (เขียนข้อกำหนด)
References
กรมควบคุมโรค. (2566). ยุทธศาสตร์การดำเนินงานด้านโรคพิษสุนัขบ้าแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2568. กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข.
กองระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2568). โรคพิษสุนัขบ้า (Rabies) ข้อมูล ณ วันที่ 2 กรกฎาคม 2568. กองระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค.
กัณณพร กาลสงค์ และคณะ. (2566). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าของเจ้าของสัตว์เลี้ยงในพื้นที่อำเภอศีขรภูมิ จังหวัดสุรินทร์. วารสารการแพทย์และสาธารณสุข มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี, 7(3), 73–84.
ชยางกูร ชื่นตา และเมรีรัตน์ มั่นวงศ์. (2567). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าของประชาชนในพื้นที่อำเภอศีขรภูมิ จังหวัดสุรินทร์. วารสารการแพทย์และสาธารณสุข มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี, 7(3), 197–208.
ธีรศักดิ์ ชักนำ. (2557). แนวทางการจัดระบบการเฝ้าระวังโรคพิษสุนัขบ้าในประเทศไทย (การศึกษาค้นคว้าอิสระปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
ธวัชชัย ยืนยาว. (2568). ปัจจัยที่มีผลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน
(อสม.) ในจังหวัดสุรินทร์. วารสารการพยาบาลและการศึกษา, 18(3), 1–13.
ปาริชาต เมืองเอก. (2559). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการรับรู้เกี่ยวกับโรคพิษสุนัขบ้าของประชาชนในจังหวัดอุตรดิตถ์
(การศึกษาค้นคว้าอิสระปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
พุธิตา ภู่มี และเสน่ห์ แสงเงิน. (2565). ปัจจัยที่มีผลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าของเจ้าของสัตว์เลี้ยง ตำบลพุทธบาท อำเภอชนแดน จังหวัดเพชรบูรณ์. วารสารควบคุมโรค, 48(2), 278–292.
อาคม มลฑารัตน์. (2560). ความสัมพันธ์ระหว่างพฤติกรรมตามแผนกับการป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าของประชาชนในเขตเทศบาลเมืองปากน้ำสมุทรปราการ ตำบลบางเมือง อำเภอเมือง จังหวัดสมุทรปราการ (งานนิพนธ์ปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยบูรพา.
Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 50(2), 179–211. https://doi.org/10.1016/0749-5978(91)90020-T
Best, J. W. (1977). Research in education (3rd ed.). Prentice-Hall.
Bloom, B. S., Engelhart, M. D., Furst, E. J., Hill, W. H., & Krathwohl, D. R. (1956). Taxonomy of educational objectives: The classification of educational goals. Handbook I: Cognitive domain. David McKay Company.
Fazio, R. H., & Zanna, M. P. (1981). Direct experience and attitude-behavior consistency. In L. Berkowitz (Ed.), Advances in experimental social psychology (Vol. 14, pp. 161–202). Academic Press.
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308
Rosenstock, I. M. (1974). Historical origins of the health belief model. Health Education Monographs, 2(4), 328–335. https://doi.org/10.1177/109019817400200403
Rosenstock, I. M., Strecher, V. J., & Becker, M. H. (1988). Social learning theory and the health belief model. Health Education Quarterly, 15(2), 175–183. https://doi.org/10.1177/109019818801500203
Schwartz, S. H. (1975). The justice of need and the activation of humanitarian norms. Journal of Social Issues, 31(3), 111–136. https://doi.org/10.1111/j.1540-4560.1975.tb00999.x
